Świadectwo pracy – czym jest i komu przysługuje

2015-06-29

Świadectwo pracy to dokument wystawiany obowiązkowo przed pracodawcę odchodzącemu z firmy pracownikowi, któremu wygasła lub została rozwiązana umowa o pracę. Zawarte w nim są najważniejsze informacje dotyczące zatrudnienia.

 

Świadectwo wymagane jest często w procesach rekrutacji, gdyż pozwala zweryfikować doświadczenie i kwalifikacje potencjalnego pracownika. Szczególny nacisk na ten dokument kładą instytucje publiczne.

 

Jego treść regulują przepisy Kodeksu pracy. Zgodnie z art. 97 § 2 powinny znaleźć się w nim m.in.: okres wykonywania pracy, zajmowane stanowiska w firmie, lista obowiązków zawodowych, tryb rozwiązania lub wygaśnięcia umowy, wszelkie dane potrzebne do ustalenia uprawnień pracowniczych i tych dotyczących ubezpieczenia społecznego oraz ewentualne informacje na temat zajęcia wynagrodzenia na poczet egzekucji wierzytelności.

 

Pozostałe wymogi odnośnie do świadectwa pracy zostały uregulowane w Rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydawania i prostowania. Zgodnie z § 1 zamieszcza się w nim również informacje na temat:

  1. wymiaru czasu pracy pracownika w czasie trwania stosunku pracy,
  2. podstawy prawnej rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy,
  3. urlopu wypoczynkowego wykorzystanego przez pracownika w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy,
  4. wykorzystania dodatkowego urlopu albo innego uprawnienia lub świadczenia, przewidzianego przepisami prawa pracy,
  5. należności ze stosunku pracy uznanych i niezaspokojonych przez pracodawcę do dnia ustania tego stosunku, z powodu braku środków finansowych,
  6. okresu korzystania z urlopu bezpłatnego i podstawy prawnej jego udzielenia,
  7. wykorzystanego urlopu wychowawczego,
  8. liczby dni, za które pracownik otrzymał wynagrodzenie, zgodnie z art. 92 Kodeksu pracy, w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy (wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy),
  9. wykorzystania w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy, zwolnienia od pracy przewidzianego dla pracownika wychowującego dziecko w wieku do 14 lat,
  10. okresu, za który pracownikowi przysługuje odszkodowanie w związku ze skróceniem okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
  11. okresu odbytej czynnej służby wojskowej lub jej form zastępczych,
  12. okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze,
  13. okresów nieskładkowych, przypadających w okresie zatrudnienia, którego dotyczy świadectwo pracy, uwzględnianych przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty,
  14. danych, które są zamieszczane na żądanie pracownika.

Do danych zamieszczanych na żądanie pracownika (pkt 14) należą chociażby informacje na temat wysokości otrzymywanego wynagrodzenia, jego składników (np. postawa + premia) oraz uzyskanych w trakcie zatrudnienia kwalifikacji czy odbytych kursów.

 

Jeśli treść dokumentu budzi wątpliwości pracownika, to w ciągu 7 dni od jego otrzymania może on zwrócić się do pracodawcy o sprostowanie zawartych w nim informacji. Gdy wniosek zostanie odrzucony, to zainteresowanemu przysługuje prawo do zwrócenia się w tej sprawie do sądu pracy. Jeśli zaś w wyniku błędu w świadectwie pracy poniosło się szkodę, można później domagać się odszkodowania z tego tytułu.


Wydanie świadectwa obowiązkiem pracodawcy


Wydanie świadectwa pracy jest obowiązkiem pracodawcy. Co do zasady wręczane jest w ostatnim dniu trwania umowy do rąk własnych pracownika lub osoby przez niego upoważnionej. Gdy nie jest to możliwe, należy przesłać świadectwo pocztą lub w inny sposób w terminie do 7 dni po ustaniu stosunku pracy.


Jeśli pracodawca nie dotrzyma tego terminu, to naraża się na konieczność wypłaty odszkodowania na rzecz pracownika. Przysługuje ono w wysokości wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy (z powodu braku świadectwa), jednak nie dłużej niż za 6 tygodni.


Inne formy zatrudnienia


Prawo do otrzymania świadectwa pracy mogą mieć nie tylko zatrudnieni na umowę o pracę na czas nieokreślony, ale także pracownicy, których wiążą umowy czasowe. Ustawa o zatrudnieniu pracowników tymczasowych (art. 18a) nakłada na agencję pracy tymczasowej obowiązek wystawienia i wydania świadectwa pracownikowi za łączny okres zatrudnienia i kolejne umowy, zawarte w czasie nie dłuższym niż 12 miesięcy.


Inaczej przedstawia się sytuacja osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych. Regulowane są one bowiem przez przepisy Kodeksu cywilnego, a nie Kodeksu pracy. Dlatego pracodawca nie podlega w tym przypadku obowiązkowi wystawienia świadectwa. Pracownicy zatrudnieni na podstawie umowy zlecenia lub o dzieło mogą się jednak zwrócić się do przełożonego o wydanie zaświadczenia, które będzie potwierdzać fakt wykonywania pracy na rzecz danej firmy i zawierać inne istotne informacje.

Przeczytaj także:

Skomentuj