Poza wynagrodzeniem, pracownik może otrzymywać wiele różnych innych świadczeń. Niektóre z nich są obowiązkowe dla pracodawcy, inne zależą od jego dobrej woli. Na jakie grupy dzielą się benefity pracownicze? Czego może oczekiwać podwładny? W jaki sposób dodatkowe świadczenia pracownicze są opodatkowane?
Świadczenia pozapłacowe – co to jest
Definicja obejmująca świadczenia pracownicze mówi o tym, że są to wszystkie przychody pracownika poza wynagrodzeniem, które wynikają albo z przepisów prawa pracy, albo z rozporządzeń czy regulaminów wewnątrzzakładowych.
Potocznie rozumie się świadczenia pozapłacowe dla pracowników jako bony i talony na święta, karty na siłownię i inne elementy, które pracownik może otrzymać od pracodawcy. Jednak tak naprawdę świadczenia na rzecz pracowników, jakie obejmuje definicja, to również płatne urlopy wypoczynkowe, jubileusze pracownicze czy odprawy emerytalne.
Najczęstszy podział świadczeń to:
• świadczenia związane z pracą obowiązkowe dla pracodawcy,
• świadczenia dodatkowe.
Inny typ podziału jest związany z czasem powstania zobowiązania:
• krótkoterminowe świadczenia pracownicze (np. płatne urlopy, wypłaty z zysku, różnego rodzaju dodatki np. opieka medyczna, służbowe mieszkanie i inne),
• świadczenia po okresie zatrudnienia (emerytura, ubezpieczenie na życie po okresie zatrudnienia),
• długoterminowe świadczenia pracownicze (urlopy naukowe, nagrody jubileuszowe, świadczenia z tytułu długiego stażu pracy i inne),
• świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy.
Świadczenia pracownicze przykłady
Do obowiązkowych świadczeń, które wypłacać musi każdy pracodawca, należą m.in.:
• pokrycie kosztów badań pracowniczych,
• zakup okularów korekcyjnych dla pracowników,
• zapewnienie napojów i posiłków regeneracyjnych dla określonych grup pracowników (art. 232 Kodeksu pracy)
• odzież robocza lub ochronna dla określonych grup pracowników,
• ekwiwalent za pranie odzieży.
Pozapłacowe składniki wynagrodzenia, których wypłacanie jest obowiązkowe tylko dla niektórych pracodawców (np. ze sfery budżetowej), to m.in.:
• trzynastki,
• świadczenia finansowane z ZFŚS (w zakładach, które muszą go tworzyć na mocy przepisów),
• dodatki stażowe,
Nieobowiązkowe świadczenia to m. in.:
• świadczenia wypłacane z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (pracodawca nie musi tworzyć takiego Funduszu),
• świadczenia urlopowe,
• dodatkowe ubezpieczenie medyczne,
• dopłaty do wypoczynku dzieci,
• zapomogi pracownicze,
• kawa i herbata w pracy,
• inne benefity pracownicze.
Benefity dla pracowników
Wszystkie dodatkowe świadczenia, które wynikają z dobrej woli pracodawcy i których wypłacanie czy wręczanie pracownikom nie jest uwarunkowane przepisami prawa pracy, nazywane są benefitami. Poszczególne firmy różnią się zasadami wręczania benefitów oraz ich dostępnością. Dla wielu pracowników ich otrzymywanie jest istotnym elementem wynagrodzenia. Mogą one nawet decydować o chęci zmiany pracy lub pozostania w firmie.
Benefity w pracy stosowane najczęściej w Polsce to:
• szkolenia, kursy, konferencje,
• karty sportowe, karty wejścia do obiektów kulturalno – rozrywkowych,
• dopłaty do dojazdu do pracy,
• dofinansowanie posiłków,
• deputaty (ale tylko wtedy, jeśli są wypłacane oprócz wynagrodzenia, a nie zamiast niego), zniżki na produkty firmowe,
• pakiety medyczne i ubezpieczeniowe,
• paczki na święta.
Benefity w pracy to element motywowania pracownika i zmniejszenia retencji. Warto pamiętać, że w zależności od typu benefitu oraz źródła jego finansowania, mogą być one zwolnione z PIT.
Świadczenia pracownicze - nowe przepisy
Od stycznia 2018 roku niektóre pozapłacowe świadczenia pracownicze mogą być zwolnione z podatku dochodowego w nowych wymiarach limitów. Dzięki podniesieniu limitów zwolnienia z PIT pracownik realnie może otrzymać więcej pieniędzy „do ręki”. Jakie dodatkowe świadczenia pracownicze zostały objęte nowymi przepisami?
• Nowy limit świadczeń rzeczowych i pieniężnych finansowanych z ZFŚS lub funduszy związków zawodowych. Od 1 stycznia 2018 zwolnienie z PIT obejmuje kwotę do 1000 zł rocznie na jednego pracownika. Nadal jednak bony towarowe i talony nie są objęte zwolnieniem i są w pełni opodatkowane.
• Wyższy limit dotyczy zapomóg pracowniczych. Zapomoga wypłacana jest w przypadku zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, choroby lub śmierci. Te świadczenia pracownicze były objęte zwolnieniem od podatku dochodowego do kwoty 2280 zł. Obecnie (stan na marzec 2019 r.), jeśli zapomoga jest finansowana z ZFŚS lub funduszy związków zawodowych, to jest zwolniona z opodatkowania niezależnie od wysokości. Jeśli zaś będzie sfinansowana ze środków obrotowych pracodawcy – zwolnienie z podatku dochodowego obejmuje kwotę do 6000 zł w danych roku podatkowym.
• Podwyższeniu uległ też limit świadczeń zwolnionych z PIT, wypłacanych rencistom i emerytom (do kwoty 3000 zł z 2280 zł).
• Dopłaty do zorganizowanego wypoczynku dzieci i młodzieży do lat 18 finansowane z ZFŚS lub FS były i są wolne od opodatkowania, ale zwiększono limit, jeśli byłyby finansowane z innych źródeł (np. środków obrotowych) do 2000 zł na beneficjenta.
