Praca.pl Poradniki Rynek pracy
Dlaczego 1. maja to dzień wolny od pracy?

Dlaczego 1. maja to dzień wolny od pracy?

 
Dlaczego 1. maja to dzień wolny od pracy?

Na świecie po raz pierwszy Święto Pracy, dawniej Międzynarodowy Dzień Solidarności Ludzi Pracy, obchodzone było w 1890 roku. Wprowadzone zostało w 1889 roku przez II Międzynarodówkę dla upamiętnienia wydarzeń z pierwszych dni maja 1886 roku w Chicago – strajku będącego częścią ogólnokrajowej kampanii na rzecz wprowadzenia 8-godzinnego dnia pracy.

 

Spis treści

Kilka faktów historycznych

 

W 1886 roku do majowego strajku robotników zmusiły fatalne standardy zatrudnienia – ciężkie warunki pracy, niskie wynagrodzenia i praca często po 12 godzin na dobę.

 

Pierwsze działania robotnicy skierowali przeciwko właścicielowi firmy McCormick Harvester Co., który zamierzał zwolnić ogromną część pracowników. Właściciel firmy ustąpił w wyniku strajku pracowników, ale poprawa sytuacji trwała krótko. W lutym 1886 zwolnił wszystkich pracowników, zastępując ich całkowicie nową kadrą. Przyjął także całą armię ochroniarzy, którzy mieli pilnować bezpieczeństwa nowoprzyjętych.

 

To skłoniło działaczy do przygotowania demonstracji. Zaplanowano ją na 1 maja. Główny cel, który przyświecał robotnikom, to ośmiogodzinny dzień pracy. Na czele demonstracji, w której wzięło udział kilkadziesiąt tysięcy osób stał Albert Parsons – związkowiec walczący również o równouprawnienie Afroamerykanów. Pomimo obaw towarzyszących wielu uczestnikom w demonstracji, obyło się bez rozlewu krwi.

 

Kolejnym krokiem w walce o prawa ludzi pracy był zorganizowany 3 maja, przez niemieckiego związkowca Augusta Spiesa wiec, podczas którego doszło do starcia pomiędzy demonstrantami a nowymi pracownikami McCormicka. Interweniowała policja. Kilku robotników zginęło, kilku zostało ciężko rannych, a wielu pobitych. Wobec brutalności policji Spies zachęcał do wzięcia udziału w demonstracji planowanej na następny dzień.

 

Wydarzenia dnia kolejnego znane są jako Haymarket Riot (dosłownie: zamieszki na placu Haymarket). Wiec przebiegał początkowo bez ekscesów. Burmistrz Chicago zapewniał, że nic nie wskazywało na konieczność interwencji przez policję. Pod koniec przemówienia Samuela Fieldena, jednego z organizatorów wiecu, policjanci zaatakowali demonstrantów. W wyniku skierowanej w funkcjonariuszy bomby jeden z nich zginął, wielu zostało rannych. Policjanci otworzyli ogień. Na placu zapanował taki chaos, że liczni policjanci zostali postrzeleni przez swoich kolegów. Zginęło wiele osób. Wynikiem tych wydarzeń były represje skierowane przeciwko działaczom związkowym. Przed sądem stanęło osiem osób, siedem skazano na śmierć.

 

3 lata po tych wydarzeniach II Międzynarodówka (międzynarodowa organizacja zrzeszająca partie i organizacje socjalistyczne) ustanowiła 1 maja świętem pracy, chcąc tym samym docenić oddanie i poświęcenie ofiar wydarzeń majowych w walce o lepsze warunki pracy.

 

 

Święto Pracy w Polsce

 

W Polsce dzień 1 maja obchodzony jest, podobnie jak na całym świecie, od 1890 roku.

 

Po zakończeniu II wojny światowej rząd ustanowił 1 maja świętem państwowym, wolnym od pracy. Wielu Polaków pamięta pochody pierwszomajowe z czasów PRL-u. Przez lata we wszystkich miastach w Polsce rozbrzmiewały słowa Międzynarodówki: Wyklęty powstań ludu ziemi... W latach 80. nielegalne demonstracje pierwszomajowe organizowała w opozycji do oficjalnych obchodów podziemna Solidarność.

 

W dzisiejszych czasach huczne obchody pierwszomajowe nie są już praktykowane. Z pewnością wiele młodych osób kojarzy 1 maja po prostu z dniem wolnym od pracy. Praca.pl przypomina więc o genezie tego święta  i zachęca do cieszenia się z 8-godzinnego dnia pracy.

 

Święto pracy – najczęściej zadawane pytania:

 

  • Kiedy po raz pierwszy obchodzono święto pracy na świecie?

 

Międzynarodowy Dzień Solidarności Ludzi Pracy, święto ustanowione przez II Międzynarodówkę w 1989 roku, po raz pierwszy obchodzono w 1890 roku. Obchody miały miejsce także w Polsce.

 

  • Na upamiętnienie jakich wydarzeń ustanowiono święto 1 maja?

 

Pierwszomajowe święto upamiętnia strajki robotników odbywające się w maju 1886 roku w Chicago, będące częścią ruchu na rzecz wprowadzenia ośmiogodzinnego dnia pracy.

Więcej artykułów "Rynek pracy"

Polecane oferty

  • Monter Sieci Wodnych i Kanalizacyjnych

    PORR S.A.   Warszawa    praca mobilna
    pracownik fizyczny  umowa o pracę  pełny etat  Szukamy kilku pracowników  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    2 godz.
    Twoje zadanie: Wykonywanie prac związanych z montażem oraz konserwacją systemów i urządzeń wodnych i kanalizacyjnych; Współpraca z innymi pracownikami zespołu; Dokonywanie regularnych zapasów materiałów i narzędzi potrzebnych do pracy; Przestrzeganie zasad BHP; Dokumentowanie...
  • Pracownik / Pracownica robót kolejowych

    PORR S.A.   Wągrowiec    praca mobilna
    pracownik fizyczny  umowa o pracę  pełny etat  Szukamy kilku pracowników  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    5 godz.
    Opis stanowiska Wsparcie zespołu przy pracach związanych z modernizacją oraz utrzymaniem infrastruktury kolejowej. Realizacja zadań terenowych zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i obowiązującymi procedurami. Wykonywanie czynności sygnalisty, hakowego lub osoby kierującej ruchem po odbyciu...
  • Pracownik budowlany / Pracownica budowlana

    PORR S.A.   Warszawa    praca stacjonarna
    pracownik fizyczny  umowa o pracę  pełny etat  Szukamy kilku pracowników  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    5 godz.
    Opis stanowiska: wykonywanie różnorodnych prac pomocniczych na budowie, w tym montażowych, ciesielskich, murarskich, tynkarskich i rozbiórkowych; przygotowanie i porządkowanie miejsca pracy, usuwanie przeszkód oraz utrzymanie ładu na placu budowy; załadunek i rozładunek materiałów...
  • Operator / Operatorka pojazdu czyszczącego

    PORR S.A.   Łódź    praca stacjonarna
    pracownik fizyczny  umowa o pracę  pełny etat  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    5 godz.
    Opis stanowiska Prowadzenie specjalistycznego pojazdu czyszczącego zgodnie z obowiązującymi przepisami. Obsługa systemu myjącego oraz kontrola stanu technicznego wyposażenia. Realizacja prac związanych z myciem dróg, chodników, placów i innych nawierzchni według ustalonego harmonogramu....
  • Pracownik budowlany / Pracownica budowlana

    PORR S.A.   Łódź    praca stacjonarna
    pracownik fizyczny  umowa o pracę  pełny etat  Szukamy kilku pracowników  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    5 godz.
    Opis stanowiska Wykonywanie prac ziemnych, przygotowywanie i układanie materiałów budowlanych. Transportowanie, rozmieszczanie i porządkowanie materiałów oraz narzędzi na placu budowy. Utrzymanie porządku w miejscu pracy oraz czyszczenie sprzętu i narzędzi po zakończeniu prac....
  • Monter / Monterka systemów elektrycznych

    PORR S.A.   Łódź, Śródmieście    praca stacjonarna
    pracownik fizyczny  umowa o pracę  pełny etat  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    5 godz.
    Opis stanowiska montowanie oraz utrzymanie instalacji elektrycznych w przestrzeniach tunelowych obejmujących oświetlenie, zasilanie i układy wentylacji, obsługa urządzeń elektroenergetycznych wspierających prace ziemne, takich jak agregaty, pompy czy maszyny tunelowe, wykonywanie pomiarów i...

Najnowsze artykuły

Ochotnicze Hufce Pracy – co to? Zadania

Ochotnicze Hufce Pracy – co to? Zadania

Jesteś w wieku 15-18 lat, powtarzasz klasy, masz wrażenie, że nigdy nie skończysz szkoły? A może znajdujesz się w trudnej sytuacji materialnej czy życiowej, potrzebujesz pracy? Zgłoś się do Ochotniczych Hufców Pracy. To działająca od dekad, a wciąż mało znana instytucja społeczna, która aktywnie wspiera osoby młode, borykające się z różnego typu trudnościami. Dowiedz się, jak może Ci pomóc.

Zwolnienie od psychiatry – co należy wiedzieć

Zwolnienie od psychiatry – co należy wiedzieć

Stres, wypalenie zawodowe, depresja – to przykłady powodów, dla których można uzyskać zwolnienie od psychiatry. Wyjaśniamy, jak je otrzymać, jak długo trwa zwolnienie psychiatryczne, ile jest płatne i w jaki sposób ZUS je kontroluje. – Postępowanie kontrolne może zostać podjęte przez ZUS z własnej inicjatywy lub na wniosek pracodawcy – wyjaśnia Piotr Olewiński z Biura Prasowego ZUS.

Niedziele handlowe 2026

Niedziele handlowe 2026

Zakaz handlu w niedziele obowiązuje już od 7 lat. Również w 2026 roku nie zrobimy zakupów w niedziele niehandlowe. Jednocześnie ustawodawca przewidział kilka tzw. niedziel handlowych w roku. Czy w tym roku będzie ich więcej niż w poprzednim? Dlaczego niektóre sklepy są otwarte również w niedziele niehandlowe? I wreszcie, czy pracodawca może nakazać sprzedawcy pracę w taką niedzielę?

Ważne zmiany w prawie pracy 2026 – kogo obejmą, jak się przygotować?

Ważne zmiany w prawie pracy 2026 – kogo obejmą, jak się przygotować?

Nadchodząca nowelizacja przepisów prawa pracy obejmie bardzo dużą część społeczeństwa. Wkrótce czekają nas między innymi zaostrzone kontrole, nowe zasady na zwolnieniu lekarskim, ale i korzystniejsze przepisy naliczania stażu pracy, pozwalające niektórym na wydłużenie urlopu wypoczynkowego. Sprawdź, czego się spodziewać na rynku pracy 2026 i które zmiany obejmą Ciebie lub Twoją firmę.

Wsparcie schronisk dla zwierząt – jak pomagać w ramach CSR?

Wsparcie schronisk dla zwierząt – jak pomagać w ramach CSR?

– Mimo że można spotkać się z mitami o „bezdomniakach" jako zwierzętach gorszych od kupionych, na szczęście postępuje zmiana w sposobie postrzegania zwierząt schroniskowych. Coraz więcej osób dostrzega ich piękne, dobre cechy – mówi Iwona Duda, prezeska Fundacji Sarigato prowadzącej projekt Karmimy Psiaki. Jak zrobić zwierzakom ze schronisk wspaniały prezent na Święta?

Jak ułatwić sobie powrót do pracy po urlopie?

Jak ułatwić sobie powrót do pracy po urlopie?

Zrelaksowany, uśmiechnięty pracownik wraca z długiej przerwy z głową pełną pomysłów. Z entuzjazmem obejmuje stanowisko, sypie pomysłami i energicznie wykonuje wszystkie polecenia szefa. No cóż, brzmi mało realnie, prawda? Choć urlop powinien doładować nam baterie, wiele osób po powrocie czuje znużenie i zniechęcenie. Dlaczego tak jest i jak ułatwić sobie ponowne wdrożenie do pracy?