Windykacja - definicja
Korzeni terminu windykacja należy poszukiwać w łacinie – vindicatio oznacza dosłownie dochodzenie roszczeń. Wedle Internetowego Słownika Języka Polskiego PWN, jest to: „dochodzenie w sposób określony w przepisach swoich praw do rzeczy lub zapłaty”.
Już podstawowa definicja zawiera w sobie istotny warunek - windykacja długów powinna przebiegać w sposób zgodny z prawem. Ściąganie należności często budzi wiele kontrowersji, dlatego warto wiedzieć, jak wygląda legalny proces windykacyjny i jak działają windykatorzy.
Rodzaje windykacji
W zależności od stosowanych metod, można wskazać 2 rodzaje windykacji. Są to:
- Windykacja miękka obejmuje wszelkie metody zmierzające do polubownego załatwienia sprawy. Windykator stara się nakłonić dłużnika do uregulowania zaległości: wysyła ponaglenia listownie czy w wiadomościach SMS, prowadzi rozmowy telefoniczne, ostrzega o konsekwencji w postaci wpisu do publicznego rejestru dłużników.
- Twarda windykacja jest dla dłużnika dużo bardziej dotkliwa i zaczyna być stosowana, jeśli łagodne traktowanie nie przynosi rezultatów. Co ważne, i tutaj wszelkie stosowane metody windykacji muszą być zgodne z prawem. Dłużnik, który nie wykazuje woli współpracy, powinien się liczyć z upublicznieniem informacji o zadłużeniu i skierowaniem sprawy do sądu, a to może się zakończyć wkroczeniem komornika.
Inny podział windykacji można wyróżnić, biorąc pod uwagę etapy prowadzonego procesu.
Proces windykacyjny
Proces windykacyjny można podzielić na 3 etapy. Często są one traktowane także jako rodzaje windykacji. Pierwszy krok do odzyskania należności to windykacja wstępna. Polega na nawiązaniu kontaktu z dłużnikiem i wyjaśnieniu przyczyn nieregulowania zaległości. W zależności od sytuacji obie strony ustalają warunki spłaty. Dłużnik może wnioskować o rozłożenie spłat na raty w dłuższym terminie, wstrzymanie naliczania odsetek. Wierzyciel nie ma obowiązku na te warunki przystać, jednak najczęściej polubowne załatwienie sprawy jest korzystne dla obu stron – nie wiąże się z kosztami procesów sądowych i długim czasem dochodzenia praw. Aby odzyskać pieniądze, na tym etapie najczęściej prowadzi się negocjacje telefonicznie, pobiera gotówkę czy wysyła pisemne wezwania do zapłaty.
Jeśli te metody okazują się zawodne, a dłużnik nie wykazuje dobrej woli i nic nie wskazuje na to, że spłaci zobowiązanie, ma miejsce windykacja sądowa. Postępowanie sądowe prowadzi do wydania nakazu zapłaty, na mocy którego działa komornik.
To on prowadzi 3 etap – windykację egzekucyjną. W przeciwieństwie do windykatorów, którzy najczęściej są pracownikami firmy windykacyjnej i negocjują spłatę długu, komornicy to funkcjonariusze publiczni i mają dużo szersze uprawnienia. Mogą wejść do miejsca zamieszkania, zająć np. samochód, pensję, nieruchomość. Dla dłużnika to najbardziej kosztowna opcja. Poza spłatą wierzytelności pokrywa też koszty procesów sądowych i postępowania egzekucyjnego.
Windykacja - zasady
Aby odzyskiwanie należności było skuteczne, powinno być przeprowadzone w przemyślany sposób. Firmy windykacyjne mają swoje sprawdzone procedury, jednak można wskazać pewne ogólne zasady windykacji.
Po pierwsze osoba, która zalega z płatnościami musi uzyskać bardzo precyzyjną i zrozumiałą dla siebie informację odnośnie należnej firmie kwoty. Windykator powinien też prowadzić rozmowy w sposób kulturalny. Agresja słowna czy zastraszanie dłużnika nie wchodzą w grę. Ważne też, aby przekazywać prawdziwe informacje i zmierzać do ugody.
Wszelkie działania powinny odbywać się z poszanowaniem godności drugiego człowieka. Choć są oczywiście przypadki, że dłużnik nie spłaca zaległości ze złej woli, to może także się zdarzyć, że stracił środki do życia i aktualnie, mimo chęci współpracy, nie jest w stanie uregulować należności. Dlatego windykatorzy powinni przede wszystkim zmierzać do ustalenia takich warunków ugody, których spełnienie będzie dla zadłużonej osoby możliwe, a dla przedsiębiorstwa akceptowalne.
