1 sierpnia 2013 r. prezydent zaakceptował zmiany w kodeksie pracy w zakresie m. in. czasu pracy. Ich celem jest m. in. uregulowanie zasad tworzenia przez pracodawców harmonogramów czasu pracy. W aktualnym stanie prawnym Kodeks pracy nie zawiera żadnych wytycznych w tym zakresie, co nie oznacza jednak braku obowiązku tworzenia harmonogramów. W literaturze przedmiotu wywodzi się go z ogólnej reguły przewidzianej w art. 150 § 1 k.p., która zobowiązuje pracodawców do ustalenia pracownikom rozkładu czasu pracy.
O konieczności tworzenia harmonogramów ostatecznie przesądzi wspomniana na wstępie ustawa o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy o związkach zawodowych. W pierwotnej wersji przewidywała, że przy 12-miesięcznych okresach rozliczeniowych, harmonogramy będą tworzone na okresy 2-miesięczne, które będą podawane do wiadomości załogi z 2-tygodnowym wyprzedzeniem. Obecnie przepis o tworzeniu harmonogramów czasu pracy dotyczy już nie tylko 12-miesięcznego okresu rozliczeniowego, ale wszystkich jego długości, a więc ma mieć powszechne zastosowanie. Zgodnie z nim harmonogram będzie obejmować 1 miesiąc i należy podać go do wiadomości pracowników z 1 tygodniowym wyprzedzeniem.
Ustawa przewiduje przy tym wyjątki, zwalniające pracodawców z obowiązku tworzenia harmonogramów. Dotyczą one sytuacji, w których:
- rozkład czasu pracy pracownika wynika z prawa pracy albo z umowy o pracę,
- rozkład czasu pracy ustala sam pracownik, co ma miejsce w przypadkach, w których pracodawca w porozumieniu z zatrudnionym ustali czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań, uwzględniając wymiar czasu pracy,
Na ostatnim posiedzeniu w dniu 4 lipca Senat rozszerzył liczbę powyższych odstępstw o kolejne dwa, tj. objęcie pracownika:
- tzw. „ruchomym” rozkładem czasu pracy,
- indywidualnym rozkładem czasu pracy.
Łukasz Prasołek
