Każdy zatrudniony ma prawo bronić się przed nieuczciwymi praktykami ze strony pracodawcy. W przypadku, gdy nie widzi możliwości rozwiązania konfliktu samodzielnie, może zwrócić się o pomoc do inspekcji pracy. Skargę na pracodawcę można złożyć osobiście, listownie lub online.
Spis treści
- Skarga do Państwowej Inspekcji Pracy – co można zgłosić?
- Czy e-skarga do PIP może być anonimowa?
- Jak złożyć skargę do PIP elektronicznie?
- E-skarga do PIP – wzór
- E-skarga do PIP – jak długo czeka się na odpowiedź?
- PIP – jakie kary może nałożyć na pracodawcę?
- E-skarga PIP – najczęściej zadawane pytania
Skarga do Państwowej Inspekcji Pracy – co można zgłosić?
Często poszkodowany ma wątpliwości, czy istnieją podstawy ku temu, by skierować skargę do PIP. Kluczowa jest więc znajomość praw pracowniczych. Są one ujęte przede wszystkim w Kodeksie pracy oraz w przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy.
Zgodnie z prawem pracy podstawą do złożenia skargi może być np.:
- uchylanie się pracodawcy od podpisania umowy,
- brak wynagrodzeń lub ich nieterminowe wypłacanie,
- odmawianie urlopu mimo przysługującego do niego prawa,
- nieprzestrzeganie rozkładu czasu pracy,
- dyskryminacja, np. łamanie praw kobiet,
- mobbing,
- brak szkoleń bhp,
- nieprzestrzeganie norm bhp,
- brak badań lekarskich gwarantowanych przez prawo pracy.
Czytaj także: Ocena okresowa pracownika – kryteria, przykład, metody
-
Uprawnienia inspektora pracy – co może sprawdzić?
W następstwie skargi PIP może wszcząć postępowanie kontrolne i wysłać do zakładu pracy inspektora. Uprawnienia inspektorów PIP-u są określone w Ustawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy. Kontrola nie musi być zapowiedziana. Może zostać przeprowadzona dowolnego dnia i o każdej porze w godzinach pracy zakładu:
Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy, art. 24. 1.
Inspektorzy pracy są uprawnieni do przeprowadzania, bez uprzedzenia i o każdej porze dnia i nocy, kontroli przestrzegania przepisów prawa pracy, w szczególności stanu bezpieczeństwa i higieny pracy, kontroli przestrzegania przepisów dotyczących legalności zatrudnienia (...), kontroli wypłacania wynagrodzenia w wysokości wynikającej z wysokości minimalnej stawki godzinowej (...) oraz kontroli przestrzegania przepisów dotyczących ograniczenia handlu w niedziele i święta oraz w niektóre inne dni.
Czy e-skarga do PIP może być anonimowa?
Złożona do PIP e-skarga nie może być anonimowa. W czasie składania skargi niezbędne jest podanie danych osobowych takich jak imię, nazwisko i adres osoby składającej. Jeśli skarga składana jest w imieniu innej osoby, zgłaszający powinien przedstawić pisemną zgodę tej osoby.
Niemniej, dane osobowe pracownika wysyłającego skargę do PIP stanowią tajemnicę służbową. Niektóre przypadki wymagają jednak ujawnienia informacji o kontroli wynikającej ze złożonej skargi – w przeciwnym razie skarga nie zostanie rozpatrzona.
Zgodnie z wyjaśnieniami umieszczonymi na stronie Państwowej Inspekcji Pracy w Poznaniu:
Jeśli jest to niezbędne do rozpatrzenia skargi za zgodą osoby składającej skargę, jej nazwisko może być ujawnione podczas czynności kontrolnych. Taka sama procedura dotyczy wniosków.
W takim przypadku składający skargę pracowniczą musi jednak wyrazić na to pisemną zgodę.
Jak złożyć skargę do PIP elektronicznie?
Państwowa Inspekcja Pracy nie rozpatruje wniosków anonimowych i skarg niespełniających wymogów formalnych. Dlatego najbezpieczniej jest skorzystać z gotowego formularza e-skargi Inspekcji Pracy.
Żeby złożyć e-skargę PIP, należy odwiedzić stronę: pip.gov.pl, a następnie kliknąć w zakładkę e-skarga. Następnie wybieramy właściwy Okręgowy Inspektorat Pracy. W Polsce jest ich 16, po jednym w każdym województwie. Zostajemy przeniesieni do strony z formularzem.
E-skarga do PIP – wzór
Warto uważnie przeczytać pouczenie PIP
(...) podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Oznacza to, że treść kierowanej do Państwowej Inspekcji Pracy korespondencji powinna zawierać co najmniej wskazanie:
- osoby, od której pochodzi (jej imienia i nazwiska),
- adresu (kodu pocztowego, miejscowości, ulicy, nr domu i mieszkania) tej osoby,
- przedmiotu sprawy, której dotyczy.
Brak powyższych danych spowoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania.
Skarga do Państwowej Inspekcji Pracy powinna zatem zawierać dane identyfikacyjne osoby zgłaszającej, dane pracodawcy oraz treść skargi. Na formularzu można też wyrazić zgodę na ujawnienie informacji o przyczynie przeprowadzanej kontroli.
E-skarga do PIP – jak długo czeka się na odpowiedź?
Zgodnie z literą prawa skarga na pracodawcę rozpatrywana jest przez PIP bez zbędnej zwłoki. W praktyce termin rozpatrywania skarg i wniosków nie przekracza jednego miesiąca od daty wpłynięcia. W szczególnych przypadkach termin ten zostaje przedłużony do dwóch miesięcy od daty otrzymania skargi.
PIP – jakie kary może nałożyć na pracodawcę?
Nieprawidłowości wykazane w trakcie kontroli z PIP mogą skutkować nałożeniem kary finansowej, nakazem usunięcia uchybień, a nawet wstrzymania pracy. W zależności od rodzaju uchybienia (błędy w świadectwie pracy, kara za brak badań lekarskich itp.) może być to mandat od 1000 do 2000 złotych lub grzywna w wysokości 1000-30 000 złotych bądź nakaz wstrzymania prac/działalności, nakaz wykonania badań / pomiarów lub wyciągnięcie konsekwencji w stosunku do winnych.
Czytaj także: Dni wolne od pracy 2024
E-skarga PIP – najczęściej zadawane pytania:
-
Jak zgłosić pracodawcę do PIP?
Pracownik, który chce zgłosić pracodawcę do PIP, może zrobić to na kilka sposobów – elektronicznie, pisemnie lub osobiście w placówce. Po pozytywnym rozpatrzeniu skargi przedsiębiorstwo zostanie skontrolowane, a na pracodawcę może zostać nałożona kara.
-
Czy pracodawca będzie wiedział, kto złożył skargę?
Pracodawca, na którego złożono skargę, nie zawsze zostaje poinformowany, z jakiego powodu przeprowadzana jest kontrola. Co do zasady, osoba zgłaszająca ma gwarancję anonimowości, jednak w uzasadnionych przypadkach PIP może oczekiwać zgody na ujawnienie informacji o przyczynie kontroli i złożonej skardze.
-
Co jakie dane muszę podać, składając skargę do PIP?
Do niezbędnych informacji podawanych w czasie składania skargi do Państwowej Inspekcji Pracy należą: imię, nazwisko i adres osoby wnoszącej skargę, treść skargi, nazwa i adres pracodawcy, którego dotyczy skarga, oświadczenie o wyrażeniu/niewyrażeniu zgody na ujawnienie informacji o przyczynie przeprowadzanej kontroli, opcjonalnie treść załączników.
