Bariery w zarządzaniu wiedzą
W idealnym przedsiębiorstwie personel harmonijnie ze sobą współgra, na porządku dziennym jest dzielenie się wiedzą i doświadczeniem. Młodzi rekruci przynoszą do firmy nowe rozwiązania, a starsi wdrażają ich w obowiązującą strategię… W praktyce jednak nie zawsze bywa tak idyllicznie.
Mimo iż kapitał intelektualny przedsiębiorstwa często jest na bardzo wysokim poziomie, to niejednokrotnie zdarza się, że pracownicy nie potrafią odpowiednio dzielić się wiedzą. Można zidentyfikować kilka przyczyn do takiego stanu.
Po pierwsze specjaliści szkoleni do wykonywania konkretnego zawodu nie są przygotowywani do przekazywania swoich umiejętności innym. Są zatrudniani po to, by obsługiwać urządzenia, tworzyć aplikację czy oprogramowania, pozyskiwać klientów. Nikt ich jednak w trakcie nauki nie szkolił w celu wykładania zdobytej wiedzy innym. A ta czynność wymaga specjalnych umiejętności. Liczy się cierpliwość, otwartość, predyspozycje do jasnego tłumaczenia zagadnień itd.
Pracownicy często też nie chcą przekazywać wiedzy, ponieważ boją się, iż w przyszłości doprowadzi to do ich zwolnienia. Póki tylko oni mają konkretne umiejętności i potrafią wykonywać obowiązki, mogą czuć się bezpiecznie.
W wielu przedsiębiorstwach nie ma też odpowiedniego systemu regulującego zarządzanie wiedzą. Pracownik, któremu zadane będzie dzielenie się swoimi umiejętnościami, powinien mieć wygospodarowany na to czas. Nie można oczekiwać, że w tym samym momencie, kiedy będzie wykonywał swoje zwyczajowe obowiązki, dodatkowo zacznie tłumaczyć nowym pracownikom różne skomplikowane zagadnienia. Szczególnie jeżeli nie jest to sytuacja jednorazowa, a system regularnego przekazywania informacji. Przełożeni muszą uwzględnić takie działania w harmonogramie, ale także w wysokości wynagrodzenia lub rodzaju benefitów pozapłacowych, by odpowiednio zmotywować innych do przyjęcia roli przewodnika, nauczyciela.
Zarządzanie wiedzą w przedsiębiorstwie powinno być wspomagane działaniami budującymi relacje wzajemnego zaufania w zespole, ale także między pracodawcą i personelem.
Dzielenie się wiedzą – metody
Jedną z podstawowych metod dzielenia się wiedzą w organizacji jest mentoring. Nowo zatrudniona osoba zostaje oddana pod opiekę starszemu, doświadczonemu pracownikowi. Następuje tu dwustronna wymiana informacji. Osoba z długim stażem pracy to cenne źródło wiedzy na temat funkcjonowania firmy. Podnosząc przez lata poziom biegłości w danym fachu, jest w stanie szybciej reagować na różne sytuacje w przedsiębiorstwie, pokazywać nieszablonowe rozwiązania.
Jednocześnie młody pracownik może wprowadzić do firmy najnowsze metody pracy, rozwiązania, których nauczył się w trakcie edukacji lub u innych pracodawców.
Inną metodą przekazywania wiedzy są szkolenia, prowadzone przez pracowników prezentujących różne rodzaje wiedzy. Tworzenie wspólnej bazy, przestrzeni do dzielenia się doświadczeniami buduje jedność w zespole, zaufanie i poczucie jednego celu.
Dzielenie się wiedzą w organizacji – zalety
Przekazywanie wiedzy nie jest proste. Nauczyciele zawodowi przechodzą przecież odpowiednie studia, by móc uczyć w szkołach. Co prawda proces edukacji dorosłych opiera się na trochę innych zasadach, niemniej wymaga właściwego podejścia i przygotowania. Nauka dzielenia się wiedzą w organizacji może stać się więc sposobem na rozwój i podnoszenie kwalifikacji zawodowych. Pracownik szkolący nowych rekrutów stanie się dobrym kandydatem do tego, by otrzymać pod opiekę większą grupę pracowników, zmieniając się tym samym w managera nowego zespołu.
Zarządzanie wiedzą w firmie ma duże znaczenie dla jej prawidłowego funkcjonowania i wpływa na kierunek, w który podąża przedsiębiorstwo. Zdobywanie informacji i doświadczenia przez kolejnych pracowników, wykorzystywanie tych przymiotów do rozwoju firmy, coraz sprawniejszego jej funkcjonowania, mogą okazać się skuteczną metodą do zdobycia przewagi nad konkurencją.
Jeżeli firma musi co chwilę inwestować w rekrutację, szkolenie i wdrażanie nowych pracowników, to trudniej jej będzie utrzymać płynność linii produkcyjnych czy dostarczania dobrej jakości usług.
