Ból brzucha albo głowy dopada cię już w niedzielę popołudniu, kiedy myślisz o nadchodzącym poniedziałku. Miewasz trudności z zaśnięciem, a gdy wreszcie udaje ci się zasnąć, śnisz o tym, jak źle wykonujesz obowiązki służbowe. Gwałtownie chudniesz albo tyjesz, na samą myśl o spotkaniu z przełożonym zaciska ci się gardło. Zdarza ci się mieć napady złości lub okresy apatii. Po pracy zaczynasz popijać, żeby tylko na chwilę zapomnieć o tym, co czeka cię kolejnego dnia od 8 rano... Brzmi znajomo?
Jeśli doświadczyłeś przynajmniej części z tych symptomów, to znaczy że dotyka cię nadmierny i prawdopodobnie długotrwały stres w pracy. Jest to zjawisko bardzo niebezpieczne, ponieważ w skrajnych przypadkach może prowadzić do szeregu problemów zdrowotnych, zarówno psychicznych, jak i fizjologicznych. Nie mówiąc już o tym, że zestresowany pracownik jest mniej wydajny i ostatecznie najczęściej będzie szukał ucieczki ze stresogennego środowiska – czyli złoży wypowiedzenie.
Jaka praca nie jest stresująca
Decydując się na krok zmiany pracy z powodu nadmiernego stresu, warto wziąć pod uwagę całkowitą zmianę zawodu. Stres nie zawsze wynika ze szczególnych okoliczności w firmie, postawy współpracowników czy szefa albo przeciążenia obowiązkami. Bywa, że jest niejako wpisany w niektóre profesje, w szczególności te wiążące się z dużą odpowiedzialnością (osobową, finansową), czynnikami niebezpiecznymi czy po prostu koniecznością wykonywania obowiązków bardzo szybko i na wysokim poziomie profesjonalizmu.
Mało stresująca praca jest tematem bardzo wielu rankingów. W wielu z nich powtarzają się takie profesje jak:
• bibliotekarz – z uwagi na ciszę i spokój panujący w miejscu pracy, ograniczone kontakty z ludźmi, brak przymusu wykonywania obowiązków pod presją czasu;
• krawiec – jeśli prowadzi własny zakład lub pracuje w niewielkiej firmie, zwykle pracuje w ciszy, skupieniu i zgodnie z własnym rozkładem zajęć. Czynnikiem stresogennym może być przeładowanie obowiązkami w wyniku złej organizacji pracy bądź chęci dodatkowego zarobku;
• fryzjer – choć jest to profesja wymagająca fizycznie z uwagi na konieczność wielogodzinnego stania, zazwyczaj jej wykonywanie nie wiąże się z dużym stresem. Dla wielu fryzjerów rozmowy z klientami i obserwowanie zadowalających efektów pracy to przyjemność;
• profesor akademicki – własny gabinet, wykłady, przeprowadzanie egzaminów. Uważa się, że zajęcia profesora na uczelni należą do mało stresujących. Profesor znajduje się na najwyższym szczebli ścieżki kariery akademickiej, nie musi się więc już martwić o własne egzaminy, habilitację czy wymaganą liczbę publikacji. Może w spokoju zająć się pracą naukową i nauczaniem studentów;
• dietetyk – praca polegająca na doradzaniu innym w kwestii żywienia również nie jest stresująca. Choć to zajęcie uwzględniające stały kontakt z ludźmi, w większości przypadków są to osoby, które same szukają porady, a więc chętnie współpracują z dietetykiem.
Stresująca praca – jak sobie radzić?
Oczywiście nie każdy może pozwolić sobie na zmianę zawodu. Ponadto nawet ci, którzy myślą o przebranżowieniu, muszą wziąć pod uwagę, że niekiedy jest to długotrwały proces. Tymczasem stresująca praca jest palącym problemem, z którym należy sobie poradzić tak szybko, jak to możliwe. Jak się do tego zabrać?
Przede wszystkim należy ustalić źródło stresu. Pozwoli to odpowiedzieć sobie na pytanie, czy jest możliwe złagodzenie reakcji na niekorzystną sytuację bez konieczności np. zmiany miejsca zatrudnienia.
Jeśli stresująco wpływa na nas środowisko – przełożony bądź współpracownicy, z uwagi np. na złą atmosferę w pracy, nadmierną konkurencję czy dyskryminowanie niektórych podwładnych – wówczas można zwrócić się o pomoc do działu kadr w firmie lub spróbować samodzielnie rozwiązać problem (np. rozładowując atmosferę, rozmawiając szczerze z przełożonym, proponując szefowi zajęcia integracyjne lub szkolenia z coachem).
W przypadku profesji, w której stres wynika z organizacji pracy (presji czasu, nawału obowiązków, dużej odpowiedzialności), uniknięcie go może być trudniejsze. Należy się zastanowić, czy:
• przełożony nie obarcza nas zbyt dużą ilością obowiązków,
• praca w firmie jest dobrze zorganizowana i sprawiedliwie rozdzielona,
• nie zaniedbujemy prawa do urlopu wypoczynkowego (który pozwala na doraźne zmniejszenie poziomu stresu),
• nie pracujemy w godzinach nadliczbowy w sposób nadmierny.
Istotne jest również to, by właściwie relaksować się po pracy. Jeśli jest to praca przed ekranami, wieczorem warto od nich odpocząć. Pracę siedzącą dobrze jest równoważyć aktywnym wypoczynkiem. Po męczącej pracy fizycznej leniuchowanie na wygodnej kanapie czy relaksujący masaż są jak najbardziej wskazane. W przypadku pracy z ludźmi postawmy na ciszę i spokój. Osoby spędzające cały dzień w samotności, np. pracujące zdalnie, mogą czuć większą potrzebę spotkań towarzyskich. Nasz organizm lubi różnorodność, niemniej potrzeby każdej osoby względem wypoczynku są trochę inne – ważne, by znaleźć własny sposób na relaks i odstresowanie się.
