Pomoc de minimis – definicja, dla kogo, limit, warunki

Prowadzenie własnego biznesu może dawać ogromną satysfakcję, a z drugiej strony – okazać się niemałym wyzwaniem. Nie dziwi więc fakt, że przedsiębiorcy poszukują różnego rodzaju pomocy i wsparcia, które pozwolą im nie tylko utrzymać się na rynku, ale także rozwijać swój biznes, np. wprowadzając na rynek nowe i lepsze towary, zwiększając tym samym zyski. Jedną z form wsparcia, z jakiego mogą skorzystać przedsiębiorcy z sektora małych i średnich przedsiębiorstw, jest pomoc de minimis. Na czym polega pomoc de minimis i jak otrzymać taką pomoc? Ile wynosi limit otrzymanej pomocy de minimis? Sprawdź warunki pomocy publicznej udzielanej w różnych sektorach gospodarki.

Czym jest pomoc de minimis?

Osoby prowadzące działalność gospodarczą i będące przedsiębiorcami na gruncie polskim mogą ubiegać się o różnego rodzaju wsparcie. Pomoc de minimis stanowi właśnie jedną z form wsparcia publicznego i pomocy udzielanej przez państwo na rzecz przedsiębiorców. Co to jest i jaka jest wielkość pomocy de minimis?

Zanim jednak skupimy się na zagadnieniu pomocy de minimis, warto zaznaczyć, że przekazanie jakiegokolwiek rodzaju wsparcia dla przedsiębiorstwa należy zgłaszać do Komisji Europejskiej. Wymóg ten jest pochodną założenia, że każda pomoc publiczna ingeruje w naturalną konkurencję rynkową, będąc wsparciem jedynie określonej grupy przedsiębiorców. Z założenia tego wymyka się jednak pomoc de minimis. Dlaczego?

Wyjaśnienia możemy doszukiwać się tutaj w wyjaśnieniu pojęcia: „pomoc de minimis”. Definicja tego rodzaju wsparcia zakłada, że ze względu na niewielką wartość pomocy, jaka może zostać udzielona w tym trybie, oraz fakt, że nie wpływa ona na handel między państwami członkowskimi, nie zakłóci ona w żaden sposób konkurencji w wymiarze unijnym. Pomoc de minimis nie stoi w związku z tym w sprzeczności z traktatem o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

Rozporządzenie Komisji Europejskiej o pomocy de minimis

W tym miejscu warto również wspomnieć, że zasady udzielania pomocy de minimis reguluje Rozporządzenie Komisji Europejskiej z dnia 18 marca 2013 roku, a pomoc ta może być udzielona w różnych formach. Wśród nich wymienić należy między innymi: 

• szkolenia,

• dotacje na inwestycje, 

• zwolnienia podatkowe,

• jednorazowa amortyzacja,

• pożyczki i kredyty preferencyjne, 

• umorzenie zobowiązań publicznych (np. podatków, składek ZUS). 

Pomoc de minimis – komu jest udzielana?

Pomoc de minimis to rodzaj wsparcia publicznego, z którego może skorzystać małe i średnie przedsiębiorstwo. Choć może się wydawać, że wsparcie to przysługuje wszystkim przedsiębiorcom, warto wiedzieć, że są jednak pewne wyjątki.

Istnieją także osobne procedury dotyczące udzielania pomocy de minimis w sektorze rolnym lub rybołówstwie – patrz poniżej.

Zgodnie z przepisami prawa, branżami wyłączonymi z pomocy de minimis są: 

• przedsiębiorcy działający w sektorze rybołówstwa i akwakultury, 

• przedsiębiorstwa zajmujące się produkcją podstawową produktów rolnych,

• przedsiębiorstwa prowadzące działalność w sektorze  przetwarzania i wprowadzenia do obrotu rolnych, jeżeli:
  • wysokość pomocy ustalana jest w oparciu o cenę lub ilość tego typu produktów nabywanych od producentów podstawowych objętych pomocą,
  • przyznanie pomocy będzie prowadziło do przekazania jej nawet w niewielkiej części producentom podstawowym,
  • pomoc wykorzystana miałaby być na działalność związaną z wywozem do państw trzecich lub państw członkowskich,
  • przyznanie pomocy uzależnione jest od pierwszeństwa korzystania z towarów krajowych w stosunku do towarów sprowadzanych z zagranicy.

Wyjaśniając kwestię tego, komu przysługuje pomoc de minimis, należy zaznaczyć, że ten rodzaj wsparcia przeznacza się na rozwój przedsiębiorstw, a nie na ratowanie firm w kiepskiej sytuacji finansowej.  Z pomocy de minimis nie mogą zatem skorzystać firmy znajdujące się na skraju bankructwa i podmioty zagrożone niewypłacalnością. 

Każdemu przedsiębiorcy przysługuje limit pomocy de minimis, jaką może otrzymać. Dlatego też niezwykle ważne jest kontrolowanie każdej formy wsparcia i pomocy, jaką podatnik otrzymuje od organu udzielającego i weryfikowanie, czy konkretne wsparcie nie jest właśnie pomocą de minimis i nie przyczyni się do przekroczenia dopuszczalnego limitu. 

Jak otrzymać pomoc de minimis? 

Osoba, która ma zamiar ubiegać się o uzyskanie pomocy de minimis, musi spełnić kilka warunków. Pierwszym i podstawowym jest oczywiście działanie jako zarejestrowana działalność gospodarcza z sektora małych i średnich przedsiębiorstw.

Warto wiedzieć, że kluczowym warunkiem uzyskania tego typu wsparcia jest również nieprzekroczenie maksymalnej kwoty przysługującej jednemu podmiotowi gospodarczemu. Pomoc de minimis jest bowiem ograniczona kwotowo, a maksymalna wysokość, jaką można otrzymać w okresie 3 lat podatkowych wynosi zazwyczaj 200 tys. euro – wyjątkiem jest pomoc przyznawana w sektorze transportowym (więcej informacji dotyczącej limitów i kwot dofinansowania w dalszej części tekstu). 

Wartość pomocy de minimis – limit

Pomoc de minimis jest ograniczona kwotowo. Maksymalna kwota sumowa jest dla wszystkich pomocy de minimis otrzymanych w ciągu ostatnich 3 lat podatkowych. Dlatego też podmiot korzystający z pomocy de minimis, ustalając wysokość uzyskanego dotychczas wsparcia, powinien wziąć pod uwagę zarówno bieżący rok podatkowy, jak i dwa lata poprzednie. Warto zweryfikować każde wsparcie, jakie otrzymaliśmy, by nie przekroczyć dopuszczalnych limitów pomocy.

A jak sprawdzić pomoc de minimis? Wyszukiwarka SUDOP, czyli System Udostępniania Danych o Pomocy Publicznej może okazać się niezwykle przydatna do kontrolowania przysługujących przedsiębiorcy limitów. 

Zaświadczenie o pomocy de minimis

Przydatne będzie także zaświadczenie o otrzymanej pomocy de minimis. Organy udzielające pomocy powinny wydać przedsiębiorcy zaświadczenie o przekazanym wsparciu, które będzie stanowiło podstawę ubiegania się o podobną pomoc w przyszłości. W ten sposób beneficjent będzie mógł wykazać, w jakiej wysokości daną pomoc otrzymał. 

Kwota Pomocy de minimis

Pomoc de minimis, zasady przyznawania czy szczegółowe sposoby obliczania wartości pomocy publicznej tego typu – wszystko to regulowane jest wspomnianym wyżej Rozporządzeniem Komisji Europejskiej. Dokument ten określa limity pomocy de minimis, czyli maksymalną kwotę pomocy, jaką państwo może udzielić jednemu podmiotowi gospodarczemu na przestrzeni 3 lat kalendarzowych. 

Wysokości te zostały ustalone na poziomie:

• 200 tys. euro dla przedsiębiorstw, które nie zajmują się transportem drogowym i nie zostały wykluczone przepisami,

• 100 tys. euro dla firm zajmujących się transportem drogowym towarów (z wyjątkiem usług zintegrowanych).

W tym miejscu warto wyjaśnić, co kryje się pod pojęciem „usługi zintegrowane”. Te, oznaczają działania, w których drogowy transport towarów jest jedynie jednym z elementów usługi, np. usług przeprowadzkowych, pocztowych czy chociażby kurierskich. W przypadku usług zintegrowanych limit pomocy de minimis został ustalony na 200 tys. euro.

Wysokość pomocy publicznej w rolnictwie 

Nieco inaczej wygląda jeszcze pomoc de minimis w rolnictwie. W przypadku tego sektora, kwota pomocy z ostatnich 3 lat podatkowych – łącznie ze wsparciem de minimis, o które się wnioskuje – nie może przekroczyć łącznie 20 tys. euro. 

Pomoc de minimis – sprawdź, na co możesz przeznaczyć ten rodzaj pomocy

Szanse na otrzymanie pomocy de minimis ma wielu przedsiębiorców. Warto jednak pamiętać, że tego rodzaju pomoc może być przeznaczona jedynie na rozwój przedsiębiorstwa, ale nie na ratowanie podmiotu znajdującego się w trudnej sytuacji finansowej czy nawet na skraju bankructwa. Zatem, na co można przeznaczyć pomoc de minimis? Ten rodzaj wsparcia można wykorzystać chociażby w celu inwestycyjnym czy doradczym. Środki mogą być przekazane także na różnego rodzaju szkolenia, kursy czy właśnie usługi doradcze.

Warto jednak pamiętać, że przepisy dotyczące pomocy de minimis zakładają, że ta może zostać wykorzystana tylko na z góry założony cel. W praktyce oznacza to, że otrzymane wsparcie nie może zostać spożytkowane w dowolnym celu, ponieważ ten musi być zgodny z zapisami w dokumentach, na podstawie których beneficjent otrzymał pomoc. Zapis taki znajduje się zazwyczaj w umowie zawartej pomiędzy przedsiębiorcą a instytucją udzielającą wsparcia. 

Pomoc de minimis – jak wypełnić formularz?

Przedsiębiorca ubiegający się o wsparcie publiczne musi wypełnić konieczny formularz informacji przedstawianych przy wnioskowaniu o pomoc de minimis. Wzór formularza wydaje się bardzo intuicyjny. Konieczne będzie podanie w nim takich informacji, jak chociażby wielkość podmiotu, sytuacja ekonomiczna czy informacje dotyczące branży, w której działa ubiegający się o pomoc przedsiębiorca. Kluczową rubryką jest ta dotycząca otrzymanej wcześniej pomocy. Warto pamiętać, że jakiekolwiek nieścisłości czy podanie nieprawidłowych danych może skutkować odmową udzielenia pomocy de minimis. 

Pomoc de minimis – jak księgować? 

Zagadnieniem, które nieustannie budzi wiele wątpliwości w związku z pomocą de minimis, jest wykazywanie takiego rodzaju wsparcia w księgach podatkowych. Zatem jak księgować pomoc de minimis? 

W świetle aktualnego prawa podatnik nie ma obowiązku wykazywania pomocy de minimis w ewidencjach podatkowych. Warto jednak mieć na uwadze, że jest on bezwzględnie zobligowany do przechowywania wszelkiej dokumentacji związanej z uzyskaniem tej formy wsparcia. Wszelkiego rodzaju wnioski, potwierdzenia i dokumenty rozliczeniowe – to wszystko okaże się niezbędne chociażby w przypadku kontroli wydatkowania udzielonego wsparcia.