Letni sezon urlopowy i wakacyjna przerwa na studiach to dobry czas, by podreperować domowy budżet, złapać dodatkowe zajęcie, zarobić na kieszonkowe. Zalety pracy sezonowej są liczne, a osoby, które lubią podróżować, mogą połączyć przyjemne z pożytecznym i wyjeżdżać do ciekawych miejsc w charakterze opiekuna na koloniach czy obozach. Jakie warunki trzeba spełnić, by zostać wychowawcą kolonijnym? Ile zarabia osoba na tym stanowisku?
Spis treści
- Wychowawca kolonijny – kto może nim zostać?
- Opiekun kolonijny – wymagania
- Opiekun kolonijny: kurs – ile trwa?
- Wychowawca kolonijny – zakres obowiązków
- Opiekun kolonijny – ile może mieć dzieci pod opieką?
- Wychowawca kolonijny a umowa
- Opiekun kolonijny – średnie wynagrodzenie
- Wychowawca kolonijny – gdzie szukać ofert pracy?
- Wychowawca kolonijny – najczęściej zadawane pytania
Wychowawca kolonijny – kto może nim zostać?
Nie tylko nauczyciel ma prawo pracować jako wychowawca kolonijny. To jednak odpowiedzialne i wymagające zadanie, dlatego opiekun nie może być przypadkową osobą. Musi wiedzieć, jak rozmawiać z młodzieżą, jak zachować się w trudnych, niebezpiecznych sytuacjach, udzielić pierwszej pomocy itd.
Kto zatem może znaleźć pracę jako opiekun kolonijny? Wymagania wymienione w Ustawie o systemie oświaty, niedawno uległy zmianie.
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (art. 92p.)
1. Kierownikiem wypoczynku może być osoba, która:
1) nie była karana za umyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, przestępstwo przeciwko rodzinie i opiece, z wyjątkiem przestępstwa określonego w art. 209 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1444 i 1517 oraz z 2021 r. poz. 1023), przestępstwo określone w rozdziale 7 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2020 r. poz. 2050) albo wobec której nie orzeczono zakazu prowadzenia działalności związanej z wychowywaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub opieką nad nimi lub zakazu przebywania w określonych środowiskach lub miejscach, kontaktowania się z określonymi osobami, zbliżania się do określonych osób lub opuszczania określonego miejsca pobytu bez zgody sądu;
2) ukończyła 18 lat;
3) posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe;
4) ukończyła kurs na kierownika wypoczynku;
5) posiada co najmniej trzyletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań dydaktyczno-wychowawczych lub opiekuńczo-wychowawczych, uzyskane w okresie ostatnich 15 lat.
Z kolei wychowawczą wypoczynku może być ktoś, kto:
1) spełnia warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 1–3;
2) ukończył kurs na wychowawcę wypoczynku.
Ustawodawca przewidział pewne wyjątki dotyczące wykształcenia kierunkowego, stażu pracy oraz konieczności odbycia kursu zawodowego przez kandydata.
Przykładowo, z tego ostatniego obowiązku wyłączone są osoby z uprawnieniami pedagogicznymi z innych tytułów, m.in. nauczyciele, osoby pracujące z dziećmi w placówkach dziennego wsparcia lub opiekuńczo-wychowawczych posiadające uprawnienia pedagogiczne oraz instruktorzy harcerscy w stopniu co najmniej przewodnika lub równoważnym, nadanym w organizacji harcerskiej. Instruktorów pełniących funkcję wychowawcy w formach wypoczynku prowadzonych przez organizacje harcerskie nie dotyczy także wymóg posiadania średniego wykształcenia. Serwis Rzeczypospolitej Polskiej przygotował FAQ dotyczące wymagań i obowiązków wiążących się z organizacją kolonii dla dzieci i młodzieży.
Opiekun kolonijny – wymagania
Żeby podjąć pracę w zawodzie wychowawcy wypoczynku na kolonii czy obozie, kandydat musi przedstawić dokumenty: ukończenia kursu lub świadczące o uprawnieniach nauczycielskich bądź innych, upoważniających do wykonywania obowiązków wychowawcy. Niezbędne jest też zaświadczenie o niekaralności z Krajowego Rejestru Karnego. Pracodawcy w procesie rekrutacji zwykle wymagają także nadesłania CV oraz listu motywacyjnego.
W wykonywaniu obowiązków opiekuna kolonijnego pomaga wachlarz specyficznych cech osobowości. Organizatorzy wypoczynku dla dzieci i młodzieży szukają na to stanowisko osób:
- odpowiedzialnych,
- wzbudzających autorytet,
- asertywnych,
- empatycznych,
- wytrzymałych fizycznie i psychicznie,
- lubiących pracę z dziećmi,
- kreatywnych,
- cierpliwych,
- odpornych na stres,
- opanowanych i budzących zaufanie.
Szczególnie ważne w tej pracy są takie cechy jak odpowiedzialność, cierpliwość i umiejętności interpersonalne, dzięki którym wychowawca może szybko złapać kontakt z dziećmi i jednocześnie wzbudzić autorytet.
Opiekun kolonijny: kurs – ile trwa?
Kurs na wychowawcę wypoczynku dla dzieci i młodzieży trwa łącznie 36 godzin. Zwykle realizowany jest w ciągu kilku dni. Obejmuje zarówno wykłady, jak i zajęcia praktyczne. Bardzo często kurs prowadzony jest więc w formie hybrydowej – część teoretyczna odbywa się za pośrednictwem platformy internetowej, praktyczna zaś stacjonarnie.
Zapisując się na szkolenie, należy zwrócić uwagę na to, czy organizuje je placówka mająca odpowiednie uprawnienia MEN i spełniająca standardy ISO. Po ukończeniu kursu i zdaniu egzaminu uczestnik otrzymuje zaświadczenia potwierdzające prawo do podjęcia pracy wychowawcy wypoczynku.
Wychowawca kolonijny – zakres obowiązków
Wychowawca kolonijny obowiązki ma dość rozległe. Jeśli zatem ktokolwiek traktuje tę pracę jedynie w kategoriach darmowego wyjazdu w piękne miejsce i odpoczynku, na miejscu może się rozczarować. Zakres zadań jest ujęty w Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej w sprawie wypoczynku dzieci i młodzieży.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 marca 2016 r. w sprawie wypoczynku dzieci i młodzieży, § 5. 2.:
Do obowiązków wychowawcy wypoczynku należy:
1) zapoznanie się z kartami kwalifikacyjnymi uczestników wypoczynku;
2) poinformowanie kierownika wypoczynku o specjalnych potrzebach uczestników wypoczynku;
3) prowadzenie dziennika zajęć realizowanych podczas wypoczynku, którego wzór określa załącznik nr 5 do rozporządzenia;
4) opracowywanie planu pracy uczestników wypoczynku zorganizowanych w grupę;
5) organizowanie zajęć zgodnie z rozkładem dnia;
6) realizacja programu;
7) sprawowanie opieki nad uczestnikami wypoczynku zorganizowanymi w grupę w zakresie higieny, zdrowia, wyżywienia oraz innych czynności opiekuńczych;
8) zapewnienie bezpieczeństwa uczestnikom wypoczynku zorganizowanym w grupę;
9) zapewnienie uczestnikom wypoczynku, we współpracy z ratownikiem wodnym, opieki w czasie korzystania z wyznaczonych obszarów wodnych, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych;
10) prowadzenie innych zajęć zleconych przez kierownika wypoczynku.
Opiekun kolonijny – ile może mieć dzieci pod opieką?
Zgodnie z powyższym aktem prawnym (art. 4.) jeden wychowawca może mieć pod opieką maksymalnie 20 osób – z pewnymi wyjątkami. Jeśli grupę tworzą dzieci do 10. roku życia (lub jest to grupa mieszana, w której są takie dzieci), to liczba osób uczestników wypoczynku podpadających pod jednego opiekuna zmniejsza się do 15.
Co więcej, jeden wychowawca może mieć w swojej grupie najwyżej 2 podopiecznych z niepełnosprawnością lub przewlekle chorych (z wyjątkiem sytuacji, w której wypoczynek organizowany jest wyłącznie dla takich osób – wówczas obowiązują oddzielne przepisy).
Wychowawca kolonijny a umowa
Z wychowawcami kolonijnymi zazwyczaj podpisywana jest umowa zlecenie. Pamiętaj jednak, że jeśli charakter pracy proponowany przez firmę nosi znamiona stosunku pracy (pracownik ma wykonywać polecenia przełożonego we wskazanym miejscu i czasie), ta musi zaproponować Ci umowę o pracę.
Opiekun kolonijny – średnie wynagrodzenie
Darmowy transport, wyżywienie, zakwaterowanie i często możliwość przyjazdu z własnym dzieckiem – to standardowe „dodatki” do pensji wychowawcy. I te aspekty nierzadko decydują o popularności ofert pracy dla wychowawców. Jeśli chodzi o same zarobki, wiele zależy od tego, kto organizuje wyjazd oraz czy opiekun kolonijny pracę podejmie w Polsce, czy poza nią. Wychowawca wycieczki zwykle może liczyć na zarobek zaczynający się od około 1000 zł netto tygodniowo w przypadku wyjazdów krajowych, stawki zagraniczne bywają dwukrotnie wyższe.
Wychowawca kolonijny – gdzie szukać ofert pracy?
Praca opiekuna kolonijnego to atrakcyjny sposób na zarabianie pieniędzy w ciągu letnich wakacji czy ferii zimowych. Ogłoszenia publikowane są przez placówki dydaktyczne, ośrodki wychowawcze, opiekuńczo-medyczne i instytucje kulturalne. Oferty znaleźć można w sieci, np. bezpośrednio na stronach tych podmiotów lub na praca.pl.
Czytaj także: Sztuczna inteligencja, naturalna kolej rzeczy – jak gen Z postrzega wpływ rozwoju AI na rynek pracy?
Wychowawca kolonijny – najczęściej zadawane pytania:
-
Gdzie są zatrudniani wychowawcy kolonijni?
Wychowawcy kolonijni znajdą pracę przede wszystkim nad morzem, w górach, ale też w dużych miastach jak Kraków, Poznań, Szczecin, Warszawa i inne, wszędzie tam, gdzie organizowane są kolonie, turnusy i wycieczki.
-
Czy wychowawca kolonijny w 2025 roku musi mieć certyfikat ukończenia kursu wychowawcy?
Wychowawca kolonijny niekoniecznie musi być nauczycielem, jednak zgodnie z Ustawą o systemie oświaty wychowawca wypoczynku musi mieć ukończony kurs na wychowawcę wypoczynku oraz spełnić inne wymagania wymienione w tej ustawie.
