Czy można przyjść z dzieckiem do pracy?

Nagła choroba opiekunki do dziecka, odwołany wyjazd na obóz czy niespodziewane zamknięcie przedszkola... Bywa, że rodzic musi poradzić sobie z niespodziewanym wydarzeniem, które wymaga szybkiego przeorganizowania dnia. Co zrobić, kiedy dziecko nie ma opieki, a za godzinę musisz być w pracy? Czy urlop na żądanie albo zwolnienie na opiekę nad dzieckiem to naprawdę jedyne opcje? Niektórzy pracodawcy dopuszczają możliwość przyjścia z dzieckiem do pracy – ale warto wiedzieć, na jakich zasadach.

Przyjście do pracy z dzieckiem – czy można? W jakich sytuacjach?

Połączenie pracy i opieki nad małym dzieckiem to czasami niezwykle skomplikowana logistycznie operacja, w którą zaangażowani są rodzice z ich grafikami pracy, opiekunki, ciocie i babcie, przedszkola czy żłobki... Jednak nawet najlepszy plan może się posypać – opiekunka może zachorować, żłobek zostać zamknięty,  wycieczka dziecka odwołana... Wówczas rodzic nie ma wyjścia – musi szybko zareagować i albo zorganizować opiekę zastępczą dla malucha, albo zostać z nim w domu. Rzadziej rozważamy zabranie ze sobą dziecka do miejsca pracy. Czy jest taka możliwość? Co na to pracodawca i przepisy prawa pracy?

Czy można przyjść z dzieckiem do pracy? Kodeks pracy

Przepisy prawa pracy nie regulują wprost sytuacji, w której rodzic zabiera dziecko do pracy. Oznacza to, że co do zasady decyzja należy do pracodawcy. Nie ma ona jednak charakteru całkowicie dowolnego – przełożony musi uwzględnić przepisy BHP, organizację pracy oraz bezpieczeństwo wszystkich osób przebywających na terenie zakładu, zanim zgodzi się na obecność dziecka w miejscu pracy.

Trudno wyobrazić sobie, że dziecko towarzyszy pracownikowi wykonującemu pracę w zakładzie przemysłowym, na budowie lub w kuchni restauracji. Są to miejsca, w których istnieje wysokie ryzyko niebezpiecznych zdarzeń np. uderzeń, potrąceń przez pojazdy przemysłowe, poparzeń, wysoka ekspozycja na hałas lub występują czynniki szkodliwe jak pyły. Obecność dziecka w takich miejscach wykluczają przepisy bezpieczeństwa. 

Czy można zabrać dziecko do biura?

Nawet w pracy biurowej pracodawca powinien ocenić, czy obecność dziecka nie stwarza zagrożenia oraz nie utrudnia organizacji pracy. Nie każde biuro będzie odpowiednie, by przebywało w nim dziecko, np. hałaśliwy open-space. Jeśli jednak w firmie istnieje spokojniejsza przestrzeń, pomieszczenia, w których dzieci pracowników mogą bawić się czy odpoczywać w bezpiecznych warunkach, wówczas pracodawca może wyrazić zgodę. 

Pracownik powinien poinformować przełożonego, że ma zamiar przyprowadzić dziecko do pracy. Pracodawca może bowiem się na to nie zgodzić. Pracodawca ponosi odpowiedzialność za bezpieczeństwo wszystkich osób przebywających na terenie zakładu pracy. Dlatego może odmówić zgody, jeśli nie jest w stanie zapewnić dziecku odpowiednich warunków. 

Zabieranie dziecka do pracy raz na jakiś czas a stała opieka

Inaczej należy traktować jednorazowe, incydentalne przyprowadzenie dziecka w sytuacji nagłej, a inaczej stałą praktykę. W tym drugim przypadku zasady przyprowadzania dzieci do firmy powinny być uregulowane np. w regulaminie pracy lub politykach wewnętrznych.

Wielu pracodawców zgadza się na takie rozwiązanie w wyjątkowych sytuacjach. Niektóre organizacje idą o krok dalej i tworzą specjalne przestrzenie dla dzieci – pokoje dla dzieci wyposażone w zabawki czy pokoje dla rodzica z dzieckiem. Jeszcze innym rozwiązaniem są żłobki lub kluby dziecięce przyzakładowe, które działają na podstawie odrębnych przepisów.

Nie można zabrać dziecka do pracy – jakie są inne opcje?

Pracownik ma również inne możliwości w nagłych sytuacjach. Może skorzystać m.in. ze zwolnienia na opiekę nad dzieckiem do 14. roku życia (2 dni lub 16 godzin rocznie), zasiłku opiekuńczego w razie choroby dziecka, urlopu opiekuńczego lub – jeśli charakter pracy na to pozwala – pracy zdalnej.

Jak przygotować się do zabrania dziecka do pracy?

Jeśli pracodawca wyrazi zgodę na przyprowadzenie dziecka do pracy, przygotuj się do takiej sytuacji. Oczywiście należy zadbać o podstawowe potrzeby dziecka – wyżywienie, napoje, ewentualne leki, środki higieniczne. Dobrym pomysłem jest przygotowanie wcześniej listy potrzebnych rzeczy.

Warto również zabrać zabawki, które pozwolą dziecku spokojnie spędzić czas, nie zakłócając pracy innych osób. Najlepiej sprawdzą się książeczki, kolorowanki, klocki lub ciche gry. Należy pamiętać, że obecność dziecka nie powinna dezorganizować pracy zespołu.

Zanim zabierzesz dziecko do pracy – lista do zrobienia:

• Przygotuj jedzenie i napoje dla dziecka. Muszą wystarczyć na tyle godzin, ile spędzisz w pracy.
• Spakuj niezbędne rzeczy; np. ubrania na zmianę, chusteczki, leki (jeśli potrzebne).
• Zabierz ciche i angażujące zabawki; najlepiej takie, które nie będą przeszkadzać innym (książeczki, kolorowanki, klocki).
• Jeśli dziecko jest starsze, ustal z nim zasady. Wytłumacz, że to miejsce pracy i trzeba zachowywać się spokojnie, nie przeszkadzać innym.
• Zaplanuj swój dzień pracy. Jeśli masz dowolność, wybierz zadania, które łatwiej pogodzić z obecnością dziecka, np. niewymagające kontaktu z klientem i udziału w spotkaniach.
• Uprzedź współpracowników. Zwiększy to komfort pracy i ograniczy napięcia w zespole.
• Przygotuj plan awaryjny, np. możliwość wcześniejszego wyjścia lub uzyskania wsparcia w opiece ze strony bliskiej osoby.

W pracy z dzieckiem – co ze sobą zabrać?

Jedzenie i przekąski. Nie tylko dostosowane do potrzeb dziecka, ale też łatwe do podania i bezpieczne (np. owoce, kanapki, jogurt).

• Napoje. Woda, ewentualnie sok w zamykanej butelce. 
• Ubrania na zmianę  – na wypadek zabrudzenia lub zmiany pogody.
• Chusteczki nawilżane i higieniczne – do szybkiego sprzątania i utrzymania higieny dziecka.
• Podstawowe środki higieny – np. pieluchy, krem, jeśli dziecko ich potrzebuje.
• Niezbędne dziecku akcesoria medyczne oraz leki, jeśli dziecko przyjmuje je regularnie.
• Ulubione zabawki – najlepiej ciche i zajmujące na dłużej.
• Książeczki, kolorowanki, kredki – pomogą dziecku spokojnie spędzić czas.
• Mały kocyk lub poduszka – przydatne do odpoczynku.
• Słuchawki dla dziecka – jeśli korzysta z bajek lub gier na urządzeniu.
• Tablet lub książki edukacyjne  – jako dodatkowe formy zajęcia dziecka.
• Worki na śmieci lub zabrudzone rzeczy – dla utrzymania porządku.

Zalety przyjścia do pracy z dzieckiem

Dla pracownika

Możliwość przyjścia do pracy z dzieckiem w wyjątkowej sytuacji pozwala uniknąć konieczności nagłego korzystania z urlopu czy zwolnienia. Daje też większy komfort psychiczny, gdy nie ma innej formy opieki.

Wielu pracowników niezwykle ceni sobie także możliwość regularnego korzystania z dziennej opieki nad dzieckiem w obrębie zakład pracy (przedszkolu lub żłobku firmowym). Dzięki takim rozwiązaniom wielu pracowników szybciej wraca do pracy po urlopach rodzicielskich.

Dla pracodawcy

Elastyczne podejście do potrzeb pracowników może pozytywnie wpływać na atmosferę pracy oraz wizerunek pracodawcy. Warto jednak jasno określić zasady – np. dopuścić takie rozwiązanie wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach i pod warunkiem zachowania zasad bezpieczeństwa.

Dodatkową korzyścią może być ograniczenie nieplanowanych nieobecności pracowników. Jednocześnie należy pamiętać, że takie rozwiązanie powinno mieć charakter incydentalny, a nie zastępować standardowych formy opieki nad dzieckiem. 

Czytaj także: Praca zdalna w domu z dzieckiem – jak to pogodzić?