Black Friday w Polsce już niebawem. Legendy o tłumach przed sklepami, bójkach, kradzieżach, ale też niebywale korzystnych okazjach i produktach sprzedawanych za grosze krążą w naszej świadomości coraz intensywniej. Skąd wzięła się idea Black Friday, czym jest i czy każdy widzi w tym dniu okazję?
Spis treści
Co to jest Czarny Piątek?
Black Friday to święto zakupów, które wypada w piątek po Dniu Dziękczynienia w Stanach Zjednoczonych. Tego dnia sklepy i punkty usługowe oferują wysokie obniżki cen. Zwyczaj zapoczątkowany w USA przyjął się w wielu krajach, również w Polsce.
Historia Black Friday
Na wstępie warto zaznaczyć, że nazwa Black Friday nie jest jednoznaczna. Mianem tym określa się także dramatyczne zdarzenie na giełdzie nowojorskiej 24 września 1869 r. Współcześnie zaś nazwa odnosi się do dorocznego święta zakupów i szaleństwa wyprzedażowego. Jest to także dzień, w którym tradycyjnie wiele osób kupuje prezenty na święta Bożego Narodzenia. Bardzo wiele osób czeka także na dzień wielkich wyprzedaży, by dokonać zakupu sprzętu RTV i AGD.
-
Początki Black Friday w USA
W pierwszej połowie XX wieku nazwy Black Friday zaczęli używać policjanci, kierowcy i sprzedawcy z Filadelfii, mianem tym określając ogromne korki i wzmożony ruch pieszych pierwszego dnia po Święcie Dziękczynienia. Sformułowanie zaczęło rozpowszechniać się w latach 50. XX w.
Jako pamiętny podaje się rok 1951, kiedy nazwy użyto w gazecie „Factory Management and Maintenance”. Podobno tego dnia pracownicy dzwonili do swoich pracodawców, by informować o chorobie, tak naprawdę chcąc przedłużyć sobie świąteczny weekend. Dodatkowo jednak, oprócz wyprzedaży, w sobotę po czarnym piątku odbywał się ważny mecz futbolowy – to wszystko powodowało, że miasto ogarnął paraliż.
W latach 60. próbowano zmienić nazwę „Black Friday” na „Big Friday” – marketingowcy obawiali się bowiem, że Czarny Piątek będzie kojarzony jako pechowy, trudny do przebrnięcia. Mimo to nazwa Black Friday pozostała w powszechnym użyciu.
W latach 80. podjęto z kolei próbę stworzenia nowych skojarzeń z nazwą. Określenie miało przywodzić na myśl sposób tworzenia podsumowań księgowych sprzedawców – gdzie czerwony tusz świadczył o niekorzystnych wynikach, a czarny oznaczał zyski. I tę próbę trudno uznać za udaną – mało kto kojarzy Czarny Piątek z księgowością! Większość z nas, myśląc o nim, ma przed oczami przede wszystkim ustawiające się kolejki przed sklepami i szalejące tłumy zakupowiczów.
Jak przygotować sklep do Czarnego Piątku?
Black Friday to święto, na które czekają wszyscy handlowcy. Nie inaczej jest w listopadzie 2025. Z okazji Black Friday ceny są obniżane, jednak małą marżę rekompensuje zwiększony zysk wynikający z ponadprzeciętnych obrotów w sklepie. Jak już wspomnieliśmy, zdarzają się sprzedawcy, którzy chwilę przed dniem wyprzedaży zawyżają ceny, aby w Czarny Piątek, kiedy zainteresowanie zakupami wzrasta, sprzedać towar w fikcyjnej promocji. Takie praktyki mogą jednak przynieść więcej szkody niż pożytku, a oszukani klienci szybko stracą zaufanie do sklepu.
Przygotowując się do Czarnego Piątku, warto więc postawić na uczciwość wobec klientów – i oczywiście promocję akcji. Informacje o tym, że sklep bierze udział w święcie, powinny być dobrze widoczne.
Warto też przyciągnąć klientów konkretnymi liczbami, gdyż przemawiają one do wyobraźni znacznie silniej niż enigmatyczne ogólniki. Planujemy 70-procentowe zniżki na dany produkt? Nie zaszkodzą wielkie plakaty z cyfrą 70% czy balony w tym kształcie! Klient powinien czuć, że ma do czynienia z absolutnie wyjątkową ofertą.
Czytaj także: Rozpoczęcie Biznesu Online: Twój Przewodnik po Wirtualnej Przedsiębiorczości
-
Promocje Black Friday w internecie
Black Friday w internecie wymaga od właściciela sklepu online solidnego przygotowania. Przede wszystkim należy dołożyć wszelkich starań, by strona była niezawodna, by nie padły serwery. Wybór hostingu, prędkość działania witryny, dostosowanie strony WWW do urządzeń mobilnych i bezpieczeństwo to kwestie podstawowe, ale niezwykle istotne. Klient, który nie może sfinalizować zakupów, np. z powodu błędu na stronie, prawdopodobnie już do nich nie wróci, a w sieci mogą pojawić się negatywne komentarze na temat sklepu. Dlatego jeszcze raz podkreślmy – jeśli planujesz przeceny w okazji Black Friday w swoim sklepie internetowym, upewnij się, że nie masz sobie nic do zarzucenia od strony technicznej, a Twoja witryna wytrzyma wzmożony ruch i aktywność użytkowników.
Kolejna ważne kwestie to marketing i wypromowanie akcji wyprzedażowej w sieci. Pomogą w tym działania związane z SEO. Warto zadbać o dobrą widoczność sklepu w wyszukiwarce internetowej, opis samej promocji i produktów uwzględniający często wyszukiwane przez klientów słowa. Są to zadania, które powinieneś wykonać jeszcze przed 29 listopada 2024! Dobrym pomysłem będą też okolicznościowe posty, publikacje i bannery w sam Black Friday i Black Weekend.
Czytaj także: Korzyści z prowadzenia biznesu online
Czy Czarny Piątek to najgorszy czas dla pracowników z branży handlowej?
Właściciele sklepów czekają na Black Friday, a jak jest w przypadku osób odpowiedzialnych za obsługę klienta? Czy Czarny Piątek to najgorszy czas dla pracowników branży handlowej? No cóż, z pewnością może być bardzo stresujący.
Natłok pracy pojawia się jednak dużo wcześniej, nawet na kilka tygodni przed Black Friday. Każdą promocję, obniżkę cen trzeba przygotować i oznakować na półkach i w systemach. Kumulacja zajęć następuje oczywiście w wyznaczone dni promocji – długie kolejki, zwroty, układanie towaru, uzupełnianie półek… A w przypadku sklepów internetowych – składanie w paczkę zamówień, adresowanie, rozwiązywanie problemów klientów poprzez chat/infolinię, korekty usterek wynikających z przeciążeń serwerów…
Warto pamiętać, że Black Friday to bardzo często także wydłużone godziny funkcjonowania poszczególnych placówek, ale także konieczność posprzątania po całodniowych zakupach i poszukiwaniach klientów. Kasjer, sprzedawca, asystent klienta, pracownik sprzedaży internetowej, doradca klienta, pracownik helpdesku – to dla nich święto zakupów może być najbardziej uciążliwe. Wzmożona praca czeka także osoby odpowiedzialne za przygotowywanie produktów do wysyłki, magazynierów, pakowaczy i oczywiście dostawców.
Jeśli pracujesz z klientem, dobrze przygotuj się na Black Friday. Cenne będą przede wszystkim wskazówki od starszych po fachu koleżanek i kolegów, którzy podpowiedzą, jak zachowywać się tego dnia. Pamiętaj, że każdy sklep ma swoją politykę wobec klientów i kulturę organizacyjną. Klienci są rozgorączkowani, a nawet konfliktowi? Brakuje towaru na promocji? Trzymaj się procedur, zachowaj profesjonalizm i spokój.
Warto przygotować się także na wydłużone godziny pracy. Przede wszystkim zaplanuj dodatkowe posiłki i przekąski, bo praca może przeciągnąć się do godzin nocnych. Miej pod ręką wodę, zaplanuj przerwy na kawę czy herbatę. Nie pracuj głodny/głodna, nie dopuść do odwodnienia organizmu (czego częstym objawem jest ból głowy).
Jeśli jesteś sprzedawcą w sklepie stacjonarnym, zwróć szczególną uwagę na to, czy Twoje obuwie jest wygodne. Sprawdź, jak zmniejszyć i zapobiegać bólowi nóg w pracy stojącej! W przypadku długich nadgodzin komfort pracy będzie mieć coraz większe znaczenie. Zwróć też uwagę na ubiór, w którym możesz pracować przez większą liczbę godzin niż zwykle. Sprzedawcy często pracują w uniformach, zastanów się jednak, czy w pracy będzie Ci dostatecznie ciepło albo nie za gorąco. W sklepie działa klimatyzacja? Może warto zabrać ze sobą do pracy dodatkowy sweter?
Czytaj także: Black Friday 2025 – kiedy wypada? Jak nie dać się oszukać i znaleźć najlepsze promocje?
Czarny Piątek – najczęściej zadawane pytania:
-
Od której zaczyna się Black Friday w Polsce?
Część firm, szczególnie sklepów internetowych, decyduje się na wprowadzenie obniżek obowiązujących już od pierwszej minuty po północy w Czarny Piątek. W przypadku sklepów stacjonarnych okazje zazwyczaj dostępne są od razu po otwarciu drzwi sklepowych rano. Warto mieć także na uwadze, że obniżki cen niekoniecznie kończą się w sobotę, gdyż wiele placówek sklepowych decyduje się na przedłużenie ich na cały weekend.
-
Black Friday – czy pracownicy zarabiają wtedy więcej?
W tej kwestii nie ma reguły. Pracownicy najczęściej otrzymują zwyczajną, przewidzianą w umowie pensję, niemniej tego dnia bardzo często występują nadgodziny, a za pracę w godzinach nadliczbowych pracodawca jest zobowiązany wypłacić dodatkowe wynagrodzenie, zgodnie z przepisami Kodeksu pracy.
