Podatek od wyjścia, zwany również exit tax, jest nowym podatkiem obowiązującym od początku 2019 r. Kto powinien go płacić?
Exit tax – ustawa
Nowy podatek wprowadza Ustawa z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw. Nowe przepisy zaczęły obowiązywać od 1 stycznia 2019 r. (prócz poszczególnych przepisów, co do których zastrzeżono, że wchodzą w życie w innym terminie).
Exit tax – co to jest?
Podatek od wyjścia, od niezrealizowanych zysków, od emigracji, exit tax – jest podatkiem obowiązującym w wielu państwach Unii Europejskiej. Został wprowadzony po to, żeby przeciwdziałać uchylaniu się od płacenia należności do urzędu skarbowego w wyniku przeniesienia aktywów do państwa, w którym obowiązują niższe podatki za sprzedaż składników majątku (lub wcale nie są odprowadzane). Chodzi zatem o to, by państwo mogło opodatkować dochody, które uzyskał przedsiębiorca w czasie, w którym podlegał polskim przepisom podatkowym.
Exit tax – kogo dotyczy
Zgodnie z ustawą exit tax „opodatkowaniu podatkiem od dochodów z niezrealizowanych zysków podlega:1) przeniesienie składnika majątku poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w wyniku którego Rzeczpospolita Polska w całości albo w części traci prawo do opodatkowania dochodów ze zbycia tego składnika majątku, przy czym
przenoszony składnik majątku pozostaje własnością tego samego podmiotu;
2) zmiana rezydencji podatkowej przez podatnika podlegającego w Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, w wyniku której Rzeczpospolita Polska w całości albo w części traci prawo do opodatkowania dochodów ze zbycia składnika majątku będącego własnością tego podatnika, w związku z przeniesieniem jego miejsca zamieszkania do innego państwa”.
Ustawodawca uznał, że powyższe przypadki warto doprecyzować. Exit tax zapłaci zatem osoba:
• będąca polskim rezydentem podatkowymi, prowadząca działalność gospodarczą poza granicami naszego kraju, która przenosi do swojej zagranicznej firmy część majątku zgromadzonego w wyniku działalności gospodarczej w Polsce;
• niebędąca polskim rezydentem podatkowym, ale prowadząca na terenie Polski działalność gospodarczą w ramach zagranicznej firmy, która przenosi na teren innego kraju aktywa związane z działalnością w Polsce;
• niebędąca polskim rezydentem podatkowym, prowadząca na terenie Polski działalność gospodarczą w ramach zagranicznej firmy, która przenosi za granicę część bądź całość działalności gospodarczej.
Exit tax – na czym polega
Opodatkowaniu podlegają zatem dochody z niezrealizowanych zysków za dane składniki majątku. Zgodnie z art. 30da Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
„Podatek od dochodów z niezrealizowanych zysków wynosi:
1) 19% podstawy opodatkowania – gdy ustalana jest wartość podatkowa składnika majątku;
2) 3% podstawy opodatkowania – gdy nie ustala się wartości podatkowej składnika majątku”.
Przy czym, w myśl ustawy:
• podstawa opodatkowania – to suma dochodów z niezrealizowanych zysków dla poszczególnych składników majątku,
• dochód z niezrealizowanych zysków – nadwyżka wartości rynkowej składnika majątku ustalana w dniu przeniesienia albo na dzień poprzedzający dzień zmiany rezydencji podatkowej ponad jego wartość podatkową,
• wartość rynkowa – określana jest, w zależności od okoliczności, zgodnie z art. 19 lub art. 20o 3. ustawy PIT. Ponadto „wartość rynkową składników majątku podatnika objętych małżeńską wspólnotą majątkową określa się u każdego z małżonków w wysokości połowy wartości rynkowej tych składników majątku”,
• wartość podatkowa składnika majątku – niezaliczona uprzednio do kosztów uzyskania przychodów wartość, która byłaby uznana przez podatnika za koszt uzyskania przychodów, gdyby składnik ten został przez niego zbyty. W ustawie zastrzeżono ponadto, że „nie ustala się wartości podatkowej składnika majątku w przypadku, gdy zgodnie z odrębnymi przepisami, do celów opodatkowania podatkiem dochodowym nie uwzględnia się kosztów uzyskania przychodów z odpłatnego zbycia tego składnika majątku”.
Należy pamiętać, że podatek musi być uiszczony tylko wówczas, gdy łączna wartość przenoszonego składnika majątku przewyższa 4 mln zł. Płatnicy mają obowiązek złożyć deklarację o wysokości dochodu z niezrealizowanego zysku do siódmego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym doszło do powstania przychodu z niezrealizowanych zysków powyżej wskazanego progu. W tym terminie należy też uiścić podatek.
