Komunikacja niewerbalna – co to jest?
Jedną z podstaw funkcjonowania człowieka w społeczeństwie jest umiejętność komunikowania się. Ludzie rozmawiają ze sobą w celu ustalania czegoś, przekazywania informacji itp. Nie jest to jednak jedyna forma utrzymywania kontaktu. Równie istotna, choć odmienna od mowy, jest komunikacja niewerbalna. Na czym polega? To tak naprawdę zbiór wszystkich metod porozumiewania się – poza mową. Dokładniej „niewerbalny” oznacza coś co jest „niewyrażone słowami”, jak podaje Internetowy Słownik Języka Polskiego PWN.
Rodzaje komunikacji niewerbalnej
Komunikacja pozawerbalna to szereg wielu składowych elementów. Co, poza słowami, przekazuje komunikat? To między innymi:
• wzrok – w jakim kierunku patrzy rozmówca i odbiorca, jak długo wymieniają ze sobą spojrzenia;
• mimika twarzy – jakie „grymasy” towarzyszą przy przekazywaniu informacji lub jej wysłuchiwaniu;
• gesty – w jaki sposób trzyma się ręce, dłonie, w jaki sposób stawia się stopy, czy w którą stronę wygina się nasze ciało;
• dystans między rozmówcami – jak blisko siebie znajdują się dane osoby, czy i w jaki sposób się dotykają;
• głos – ton, siła, modulacja, szybkość mówienia.
Znaczenie komunikacji niewerbalnej
Jakie są funkcje komunikacji niewerbalnej? Dlaczego ma ona aż tak duże znaczenie? To z reguły element nieodzowny komunikacji werbalnej. Uzupełnia ją. Jest też źródłem informacji o emocjach rozmówcy. Komunikacja niewerbalna – gesty, wzrok itd. pokazują czy dana osoba jest zdenerwowana, znudzona, zainteresowana wypowiedzią. Partnerzy w rozmowie dostają przekaz o tym, jak ich wypowiedzi są odbierane, sami pokazują, jaką rolę przyjmują w konwersacji (autorytet, krytyk itp.).
Dlatego świadomość istnienia takiego obszaru komunikacji jest niezwykle istotna zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym. Ma wpływ na relacje z członkami rodziny, przyjaciółmi, ale też np. z klientami, kontrahentami i współpracownikami.
Sposoby komunikacji niewerbalnej
Elementy komunikacji niewerbalnej często pojawiają się nieświadomie. Gesty czynione odruchowo podczas rozmowy czy spotkania zdradzają nasze odczucia. Dlatego warto poznawać tajniki komunikacji niewerbalnej, ćwiczyć je, doskonalić, a także nauczyć się odczytywać je u naszych rozmówców.
Zapanowanie nad poszczególnymi odruchami pozwoli w sposób zaplanowany wzmocnić nasze komunikaty werbalne, a także pracować nad pozytywnymi relacjami z innymi.
Mowa niewerbalna w pracy – przykłady
Przykłady mowy niewerbalnej często przedstawia się w kontekście rozmowy kwalifikacyjnej, ale można je omówić również np. w kontekście kontaktów z klientami. Moc uścisku dłoni może świadczyć o pewności siebie lub jej braku (tak samo jak spuszczanie wzroku).
Dłonie ułożone w piramidę świadczą o profesjonalizmie, ale czasem mogą być interpretowane jako znak wywyższenia się, przyjęcia postawy mentora, autorytetu.
O kłamstwie bardzo często świadczy odchrząkiwanie lub przełykanie przed podawaniem odpowiedzi na pytanie. Na próbę ukrycia prawdy mogą także wskazać takie odruchy jak poprawianie okularów, rękawów, elementów leżących wokół.
