Szczególnie w czasach epidemii wykwalifikowana pielęgniarka epidemiologiczna jest na wagę złota. Co należy do jej obowiązków? Jakie kursy specjalizacyjne należy zrobić, by zająć się pielęgniarstwem epidemiologicznym?
Określenie ryzyka zawodowego jako wysokie może odstraszać od ważnych społecznie profesji. Pielęgniarstwo epidemiologiczne jest obarczone takim ryzykiem, z uwagi na narażenie na kontakt z czynnikami (np. wirusami) wywołującymi łatwo przenoszące się choroby. Dlatego osoby wykonujące zawód pielęgniarki lub pielęgniarza epidemiologicznego wykazują się nie tylko ogromnym poświęceniem, ale i odwagą.
Jak zostać pielęgniarką epidemiologiczną?
By podjąć pracę pielęgniarki epidemiologicznej, należy zdobyć wyższe wykształcenie wraz z kursem specjalizacyjnym z zakresu epidemiologii. Warto przypomnieć, że zgodnie z art. 28. Ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej:
Prawo wykonywania zawodu pielęgniarki przysługuje osobie:
- posiadającej świadectwo lub dyplom ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej bądź uzyskane w innym państwie niż państwo członkowskie Unii Europejskiej świadectwo lub dyplom, pod warunkiem że dyplom lub świadectwo zostały uznane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne ze świadectwem ukończenia szkoły pielęgniarskiej
- lub dyplomem, zgodnie z odrębnymi przepisami, oraz że spełniają minimalne wymogi kształcenia określone w przepisach prawa Unii Europejskiej;
- posiadającej pełną zdolność do czynności prawnych;
- której stan zdrowia pozwala na wykonywanie zawodu pielęgniarki;
- która wykazuje nienaganną postawę etyczną.
Po zdobyciu dyplomu, dalsze kształcenie można realizować w trybie stacjonarnym lub niestacjonarnym. Specjalizację pielęgniarską mogą rozpocząć osoby mające prawo do wykonywania zawodu, które przepracowały w nim co najmniej 2 lata w ciągu ostatnich 5 lat, a także pomyślnie przeszły kwalifikację.
Co robi pielęgniarka epidemiologiczna?
Zakres czynności pracownika może być bardzo szeroki. Często mówi się, że pielęgniarka epidemiologiczna – razem z lekarzem specjalistą ds. chorób zakaźnych – znajduje się na pierwszej linii frontu w walce z łatwo rozprzestrzeniającą się chorobą. To porównanie do działań wojennych nie jest bez uzasadnienia. Personel medyczny walczy nie tylko o to, by choroba ustąpiła u pacjentów, ale też, żeby nie znalazła drogi rozprzestrzeniania się na innych. Poprzez odpowiednie procedury, środki ochrony indywidualnej i zalecenia dla podopiecznych pielęgniarka musi zadbać o bezpieczeństwo własne i innych.
Trzeba jednak pamiętać, że pielęgniarka epidemiologiczna pracuje nie tylko w szpitalach zakaźnych oraz nie jedynie w czasie występowania epidemii. Do jej głównych zadań należy zapobieganie tzw. zakażeniom szpitalnym – sytuacjom, kiedy personel lub pacjent zgłaszający się do placówki z innym problemem zostaje zarażony chorobą zakaźną (np. przez personel, który sam nie wiedział, że choruje). Objawy mogą wystąpić od kilku godzin do kilku dni po zarażeniu w szpitalu.
Zgodnie z Klasyfikacją zawodów i specjalności do głównych obowiązków pielęgniarki epidemiologicznej należy m.in.:
- organizowanie i planowanie pracy własnej w zakresie profilaktyki i kontroli zakażeń szpitalnych;
- organizowanie i prowadzenie szkoleń personelu w zakresie profilaktyki zwalczania zakażeń szpitalnych;
- rejestrowanie i monitorowanie zakażeń szpitalnych w placówce ochrony zdrowia;
- współpraca z zespołem terapeutycznym, zespołem ds. jakości, służbami medycyny pracy, inspektorem BHP, instytucjami zewnętrznymi (kontrolującymi, naukowymi i opiniotwórczymi) w zakresie profilaktyki i kontroli zakażeń;
- zapewnianie jakości opieki nad pacjentem w zakresie profilaktyki zakażeń zakładowych;
- nadzorowanie stanu sanitarno-higienicznego oddziałów i komórek organizacyjnych szpitala;
- nadzorowanie funkcjonowania standardów, procedur z zakresu profilaktyki zakażeń szpitalnych;
- dokumentowanie prowadzonych działań w zakresie profilaktyki i zwalczania zakażeń szpitalnych.
Komu podlega pielęgniarka epidemiologiczna?
Pielęgniarka epidemiologiczna wykonuje zadania zgodnie z własnymi kwalifikacjami, specjalistyczną wiedzą, a także poleceniami przełożonych – ustalonych w hierarchii stanowisk w danej placówce medycznej. Można spotkać się z sytuacją, gdy jej bezpośrednim przełożonym nie jest – jak w wypadku innych pielęgniarek – naczelna pielęgniarka, ale np. dyrektor ds. medycznych czy dyrektor szpitala, co ma ułatwić wdrażanie procedur z zakresu profilaktyki epidemiologicznej.
Ile zarabia pielęgniarka epidemiologiczna?
Praca pielęgniarek i pielęgniarzy jest wymagająca i uważana za służbę, a jak wygląda kwestia zarobków? Zgodnie danymi opublikowanymi przez firmę Sedlak&Sedlak w 2020 r. mediana miesięcznej płacy brutto pielęgniarki wynosi 3960 zł miesięcznie. Co druga osoba na tym stanowisku może liczyć na płacę rzędu 3320-4720 zł brutto.
