W okresie letnim w bardzo wielu gospodarstwach rolnych brakuje rąk do pracy. Rolnicy decydują się na zatrudnianie dodatkowych pracowników. Jaką umowę należy z nimi podpisać? Tu z pomocą przychodzi Kodeks cywilny - odpowiednia będzie tzw. umowa o pomocy przy zbiorach.
Pomoc przy zbiorach - ustawa
Zapisy dotyczące tzw. ustawy o pomoc przy zbiorach znajdziemy w Ustawie
o ubezpieczeniu społecznym rolników z dnia 20 grudnia 1990 r. (Dz.U.2019.0.299 t.j.). Jest to stosunkowo nowy typ umowy - obowiązuje od 18 maja 2018 r. Ma ułatwiać rolnikom przyjmowanie do pracy osób w szczególnie intensywnych okresach, kiedy od szybkiego dokonania zbioru i jego zabezpieczenia zależy, czy rolnik nie poniesie strat.
Pomoc przy zbiorach - gdzie zgłosić
Zgodnie z ustawą za tzw. pomoc przy zbiorach uważa się:
• zbieranie owoców, warzyw, ziół i roślin zielarskich,
• usuwanie zbędnych części roślin,
• klasyfikowanie bądź sortowanie zebranych roślin, owoców i warzyw oraz wykonywanie innych czynności przygotowawczych, konserwujących lub związanych z zabezpieczeniem i poprawą jakości zbioru.
Pomocą przy zbiorach jest taka działalność, za którą rolnik wypłaca pomocnikowi wynagrodzenie. Niemniej wykonywanie wyżej wymienionych czynności na podstawie umowy o pomocy przy zbiorach nie jest zatrudnieniem w rozumieniu Kodeksu pracy. Pomocnika nie chronią zatem przepisy prawa pracy na przykład dotyczące minimalnego wynagrodzenia za pracę. Mają tutaj zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego.
Umowa o pomoc przy zbiorach musi zostać zawarta na piśmie przed rozpoczęciem pracy.
Zanim kontrakt zostanie podpisany, zgodnie z ustawą pomocnik ma obowiązek złożyć oświadczenie o liczbie dni w danym roku kalendarzowym, w czasie których będzie pracował dla danego rolnika (nie więcej niż 180 dni).
Rolnik z kolei musi zgłosić pomocnika do KRUS-u i odprowadzać na jego rzecz składki na ubezpieczenie społeczne - chorobowe, wypadkowe, macierzyńskie i zdrowotne.
Warto przy tym pamiętać, że pomocnik będzie podlegać ubezpieczeniu tylko przez 120 dni w roku kalendarzowym. Przysługuje mu również jednorazowe odszkodowanie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie.
Umowa o pomoc przy zbiorach - wzór
W umowie o pomoc przy zbiorach powinny znaleźć się takie elementy jak dane rolnika oraz pomocnika, data i miejsce podpisania umowy, czas, miejsce i liczba dni świadczenia pracy, wysokość wynagrodzenia, oraz zakres obowiązków pomocnika, a także informacja o możliwości rozwiązania umowy i sposobie rozwiązywania kwestii spornych (np. polubownie). W razie wątpliwości można skorzystać z gotowego wzoru umowy, który opublikował na swojej stronie internetowej KRUS.
Rozwiązanie umowy o pomoc przy zbiorach
Co w sytuacji, gdy pomocnik zrezygnuje ze świadczenia pracy bądź rolnik uzna, że nie potrzebuje już wsparcia podczas zbiorów? W myśl Kodeksu cywilnego, „każdej ze stron umowy o pomocy przy zbiorach przysługuje prawo wypowiedzenia umowy. Umowa ulega rozwiązaniu z upływem dnia, w którym została wypowiedziana, chyba że strony w umowie postanowiły inaczej”.
