Praca.pl Poradniki Rynek pracy
Urlop dla poratowania zdrowia - o czym warto wiedzieć?

Urlop dla poratowania zdrowia - o czym warto wiedzieć?

 
Urlop dla poratowania zdrowia - o czym warto wiedzieć?

Urlop dla poratowania zdrowia, powszechnie znany jako urlop zdrowotny, jest szczególnym rodzajem płatnego urlopu przysługującego pracownikom określonych grup zawodowych. Udzielany jest wówczas, gdy zatrudniony nie ma możliwości pogodzenia pracy zawodowej z leczeniem i rekonwalescencją. Komu przysługuje urlop zdrowotny? Jak załatwić urlop dla poratowania zdrowia i co warto o nim wiedzieć?

 

Urlop dla poratowania zdrowia - komu przysługuje?

 

Urlop zdrowotny jest jednym z prawnie ustanowionych przywilejów pracowniczych, który należy się jedynie określonym grupom zawodowym. Przyznawany jest pracownikowi, który podupadł na zdrowiu, a choroba uniemożliwia mu pełnienie obowiązków zawodowych. Regulacji dotyczących urlopu dla poratowania zdrowia nie znajdziemy w Kodeksie pracy, a jedynie w przepisach branżowych i zawodowych. Omawiany rodzaj urlopu udzielany jest w konkretnym celu, czyli umożliwieniu pracownikowi podreperowania zdrowia i szybkiego powrotu na stanowisko. Uprawnienia do niego mają osoby zatrudnione na co dzień w cięższych i szkodliwych warunkach. Zatem komu przysługuje urlop zdrowotny w pracy? Z przywileju tego mogą skorzystać m.in. sędziowie, prokuratorzy, policjanci, górnicy czy strażnicy. Najczęściej jest on jednak kojarzony z nauczycielami.

 

Urlop zdrowotny nauczyciela

 

Urlop dla poratowania zdrowia dla nauczycieli jest najczęściej spotykanym rodzajem urlopu zdrowotnego. Mówiąc o tego rodzaju przywileju, warto zaznajomić się z kwestią: Karta Nauczyciela - urlop zdrowotny. To zapisy właśnie tej ustawy regulują wszelkie kwestie związane z czasem wolnym dla poratowania zdrowia np. jak załatwić urlop zdrowotny dla nauczyciela, ile razy nauczyciel może skorzystać z urlopu zdrowotnego i jak wygląda kwestia wynagrodzenia w tym czasie.

 

Zanim jednak odpowiemy na te pytania, warto wspomnieć o zmianach w urlopach dla poratowania zdrowia. Te obowiązują od 1 stycznia 2018 roku. Zgodnie z zapisami Karty Nauczyciela art. 73., urlop zdrowotny przysługuje pracownikowi po 7 latach nieprzerwanej pracy, w wymiarze co najmniej połowy obowiązkowego wymiaru zajęć. Jest jednak pewien haczyk - w dniu rozpoczęcia urlopu musi on być zatrudniony już w pełnym wymiarze godzin. Kolejny warunek? Przerwa pomiędzy stosunkami pracy w szkole nie może być dłuższa niż 3 miesiące. Warto także wiedzieć, że w ciągu całej kariery zawodowej, nauczyciel może skorzystać z urlopu zdrowotnego w pracy trzykrotnie.

 

Co jeszcze zmieniła nowelizacja Karty Nauczyciela? Urlop dla poratowania zdrowia może zostać przyznany tylko i wyłącznie przez lekarza medycyny pracy, a nie jak wcześniej - lekarza prowadzącego. Roczny urlop zdrowotny dla nauczycieli należy się w związku z chorobą zawodową lub leczeniem uzdrowiskowym. W tym miejscu możemy zadać sobie także pytanie: jak załatwić urlop dla poratowania zdrowia? W tej kwestii nie ma żadnych wątpliwości - skierowanie do lekarza medycyny pracy musi wystawić dyrektor szkoły. To właśnie on, na podstawie orzeczenia wydanego przez lekarza, udzieli urlopu nauczycielskiego.

 

Kwestię urlopu zdrowotnego dodatkowo charakteryzuje MEN informując, że „urlop jest udzielany nauczycielowi w celu leczenia choroby zagrażającej wystąpieniem choroby zawodowej lub choroby, w której powstaniu czynniki środowiska pracy lub sposób wykonywania pracy mogą odgrywać istotną rolę”.

 

Urlop nauczyciela - wniosek

 

Nowelizacja ustawy niesie za sobą także zmiany w procedurze ubiegania się o nauczycielski urlop dla poratowania zdrowia. Pierwszym krokiem jest złożenie do dyrektora szkoły pisemnego wniosku o urlop zdrowotny nauczyciela. W odpowiedzi na niego przełożony skieruje pracownika na badania do lekarza medycyny pracy. Podwładny ma 30 dni na zgłoszenie się do specjalisty. Tutaj warto poruszyć jeszcze jedną kwestię, a mianowicie: urlop na poratowanie zdrowia - dokumenty. Starając się o urlop nauczycielski, oprócz skierowania na badania, niezbędna będzie także dokumentacja medyczna przedstawiająca dotychczasowe leczenie. Dopiero po otrzymaniu orzeczenia lekarskiego, dyrektor szkoły może udzielić pedagogowi urlopu.

 

Nieco inaczej wygląda jednak ubieganie się o leczenie sanatoryjne. Przepisy mówią, że skierowanie na leczenie uzdrowiskowe wydaje z kolei lekarz podstawowej opieki medycznej. Dokument ten musi jednak zostać potwierdzony przez oddział wojewódzki NFZ.

 

Urlop zdrowotny a świadczenie kompensacyjne

 

Kolejnym przywilejem, który po spełnieniu określonych warunków, przysługuje nauczycielom, jest tzw. świadczenie kompensacyjne. Jest to rodzaj świadczenia przedemerytalnego, z którego nauczyciel może korzystać do osiągnięcia powszechnego wieku uprawniającego do przejścia na emeryturę. Jednym z tych warunków jest 20-letni staż pracy na stanowisku nauczyciela zatrudnionego przynajmniej na pół etatu. Tutaj właśnie dochodzimy do zależności dotyczącej urlopu zdrowotnego a świadczenia kompensacyjnego. To, co najważniejsze - do wspomnianego wyżej stażu pracy nie wliczają się okresy niezdolności do wykonywania obowiązków, za które pracownik pobierał wynagrodzenie. Oznacza to, że czas urlopu dla poratowania zdrowia nie będzie brany pod uwagę przy ustaleniu stażu pracy nauczycielskiej.

 

Urlop zdrowotny - wynagrodzenie

 

Kwestią, która bardzo często rodzi wiele pytań, jest ta dotycząca urlopu zdrowotnego a wynagrodzenia. Rozwiewając wszelkie wątpliwości - nauczyciel przebywający podczas urlopu dla poratowania zdrowia ma prawo do comiesięcznego wynagrodzenia zasadniczego wraz z dodatkiem za wysługę lat. Zachowuje on także prawo do innych świadczeń pracowniczych. Podczas trwania urlopu nie może jednak podjąć innej działalności zarobkowej.

 

Więcej artykułów "Rynek pracy"

Polecane oferty

  • Ekspert / Ekspertka ds. produktów inwestycyjnych

    Bank Pocztowy S.A.   Bydgoszcz    praca zdalna / hybrydowa
    ekspert / ekspertka  umowa o pracę  pełny etat
    10 godz.
    Twój zakres obowiązków kompleksowa praca z produktami inwestycyjnymi (analizy, przygotowanie i wdrażanie produktów, planowanie i monitoring wyników finansowych i sprzedażowych) realizowanie wyznaczonych planów finansowych w zakresie przydzielonych produktów; opracowywanie regulacji...
  • Pracownik sezonowy – sadzenie i zbiór warzyw

    Mählmann Gemüsebau GmbH & Co. KG   Niemcy, Capplen   
    pracownik fizyczny / pracowniczka fizyczna  umowa o pracę / o pracę tymczasową  pełny etat / tymczasowa/dodatkowa  aplikuj bez CV
    11 godz.
    Praca sezonowa - sadzenie, zbiór warzyw od 19 sierpnia 2026 Wymiar pracy: sezonowa, umowa o pracę Opis stanowiska: Praca odbywa się w systemie akordu grupowego, indywidualnego (zbiór warzyw, sadzenie) oraz na godziny (od 13,90€/godz. netto-inne prace np. kierowca, brygadzista,…) Wymagania:...
  • Specjalista ds. Ofert i Kosztorysów Budowlanych (M/K)

    GRUPA KDM Sp. z o.o.   Warszawa, ul. Połczyńska 53    praca stacjonarna
    specjalista / specjalistka junior / mid / senior  pełny etat   9 000 - 15 000 zł brutto/mies.
    12 godz.
    Twój zakres obowiązków Dbałość o jakość i terminowość przesyłanych ofert do Klientów, Sporządzanie tabel kosztorysowych oraz tabel optymalizacyjnych stanowiących podstawę do scalenia kosztorysu, Opracowywanie wyceny kosztów ogólnych we współpracy z Działem Realizacji,...
  • Specjalista ds. Marketingu

    BETA ETF   Warszawa    praca stacjonarna
    specjalista / specjalistka (mid)  umowa o pracę  pełny etat
    12 godz.
    Twój zakres obowiązków odpowiadasz za planowanie i realizację działań marketingowych wspierających sprzedaż produktów Beta ETF; tworzysz i publikujesz treści edukacyjne oraz promocyjne w mediach społecznościowych; przygotowujesz materiały marketingowe dla klientów indywidualnych,...
  • Pracownik gastronomii

    Szczyrkowski Ośrodek Narciarski S.A.   Szczyrk    praca stacjonarna
    pracownik fizyczny / pracowniczka fizyczna  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    13 godz.
    Dołącz do zespołu Szczyrk Mountain Resort w Szczyrku! Rozbudowujemy nasz zespół i szukamy osób, którym chce się pracować, rozwijać i tworzyć fajne miejsce dla naszych Gości. Obecnie poszukujemy osób do pracy: na kuchni, przy wydawaniu dań, w restauracji. Doświadczenie będzie mile...
  • Technolog materiałowy (K/M)

    Remontowa Shipbuilding S.A.   Gdańsk, blisko stacji SKM Politechnika    praca stacjonarna
    specjalista / specjalistka (mid)  umowa o pracę  pełny etat  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    13 godz.
    Opis stanowiska: Analiza i weryfikacja dokumentacji konstrukcyjnej, technologicznej oraz materiałowej; Tworzenie i wprowadzanie do systemu ERP zapotrzebowania na materiały, urządzenia i wyposażenie niezbędne do realizacji produkcji; Monitorowanie oraz koordynacja bieżących zamówień...

Najnowsze artykuły

Pracoholizm – uzależnienie czy pasja?

Pracoholizm – uzależnienie czy pasja?

Czego doświadcza pracoholik? – Chroniczny niepokój, gdy nie ma się nic do zrobienia, trudność z odpoczywaniem bez poczucia winy, myśli natrętnie wracające do zadań zawodowych w czasie wolnym, drażliwość, gdy praca jest ograniczona z zewnątrz – wymienia psychoterapeuta Jan Brzezicki z Kliniki PsychoMedic. W Światowy Dzień Pracoholików warto zadać sobie pytanie: czy nie pracuję za dużo?

 Kto pracuje w święta? Katalog prac dozwolonych w święta

Kto pracuje w święta? Katalog prac dozwolonych w święta

Zbliża się Święto Wojska Polskiego i Wniebowstąpienia NMP, czyli wypadający 15 sierpnia dzień ustawowo wolny od pracy. Niestety nie wszyscy mogą skorzystać z wypoczynku, nawet mimo że jest to święto wypadające w weekend. Sprawdź, kto musi pracować 15 sierpnia oraz czy pracownik może odmówić pracy w święto bez konsekwencji dyscyplinarnych, w tym nagany lub zwolnienia.

14 sierpnia 2026 r. wolny od pracy. Kto skorzysta z dodatkowego dnia wolnego?

14 sierpnia 2026 r. wolny od pracy. Kto skorzysta z dodatkowego dnia wolnego?

Przed nami 15 sierpnia i święto wypadające w sobotę, za które należy się dodatkowy dzień wolny. Premier wydał zarządzenie, zgodnie z którym 14 sierpnia to dodatkowy dzień wolny dla pracowników korpusu służby cywilnej. Kto w praktyce skorzysta z dodatkowego wolnego? Czy osobom na umowie zleceniu też należy się dzień wolny za święto w sobotę? Sprawdź, kto ma długi weekend 14-16 sierpnia.

Podstawy psychologii w negocjacjach

Podstawy psychologii w negocjacjach

Negocjator, który pierwszy wypowiada liczbę, ustawia grę na swoich warunkach – druga strona, nawet świadoma tego mechanizmu, licytuje dalej wokół tej liczby, nie od zera. To efekt zakotwiczenia, jeden z kluczowych mechanizmów psychologii negocjacji. Zrozumienie takich mechanizmów pozwala lepiej kontrolować rozmowy z kontrahentem. Oto jak wykorzystać psychologię w czasie rozmów biznesowych.

Zasada „5 to 9 before 9 to 5”. Jak Zetki produktywnie wykorzystują poranek?

Zasada „5 to 9 before 9 to 5”. Jak Zetki produktywnie wykorzystują poranek?

– Wielu managerów i właścicieli firm rano ma czas, by pomyśleć strategicznie. Poranne godziny, gdy nikt nie pisze, nie dzwoni, są idealne na planowanie i podejmowanie decyzji. Zetki nie mają jeszcze tylu zawodowych obowiązków, ale intuicyjnie robią coś bardzo mądrego, dbają o swój dobrostan zanim zacznie się presja dnia. To niezwykle zdrowe podejście – zauważa coach biznesu Wiktor Tokarski.

Ratownik górski – specyfika pracy, jak zostać, czy warto

Ratownik górski – specyfika pracy, jak zostać, czy warto

Tylko w lipcu GOPR uratowało 47 osób. Statystyki wypadków w górach wciąż są wysokie, a za każdą akcją ratowniczą stoją bohaterowie: ratownicy górscy. Kim są te osoby, z czym mierzą się na co dzień i wreszcie: jak przystąpić do służby ratowniczej GOPR i TOPR? W Dzień Przewodników i Ratowników Górskich przyglądamy się tej niezwykłej funkcji i dziękujemy ratownikom za ich ogromne poświęcenie.

Najnowsze komunikaty

Raport: Powered by AI - nowa era pracy, kompetencji i produktywności

Raport: Powered by AI - nowa era pracy, kompetencji i produktywności

AI nie jest już wyłącznie technologiczną ciekawostką - dla wielu Polaków staje się codziennym narzędziem pracy. Raport Praca.pl i Experience Institute pokazuje, kto najczęściej korzysta ze sztucznej inteligencji, jakie przynosi ona korzyści oraz dlaczego dostęp do nowych narzędzi zależy bardziej od stanowiska i branży niż od wieku pracownika.

Raport: AI w pracy - wsparcie czy źródło stresu? Jak Polacy radzą sobie z technologiczną zmianą

Raport: AI w pracy - wsparcie czy źródło stresu? Jak Polacy radzą sobie z technologiczną zmianą

Raport Praca.pl „AI. Wsparcie w pracy czy powód do rozpaczy?” pokazuje, że pracownicy są gotowi na technologiczną zmianę, ale firmy nie zawsze zapewniają im odpowiednie wsparcie. Ponad połowa badanych nie widzi konkretnych działań związanych z AI, a co trzeci odczuwa cyfrowe przeciążenie.

Praca.pl z komentarzem eksperckim w raporcie Levelly.ai o transparentności wynagrodzeń. Premiera raportu i webinar już 6 lipca!

Praca.pl z komentarzem eksperckim w raporcie Levelly.ai o transparentności wynagrodzeń. Premiera raportu i webinar już 6 lipca!

Już 6 lipca 2026 r. odbędzie się premiera raportu „Polscy pracownicy wobec transparentności i sprawiedliwości wynagrodzeń”, przygotowanego przez Levelly.ai we współpracy z Experience Institute oraz Praca.pl. Zapraszamy na webinar!

Raport: Pokolenie BB na rynku pracy. Zaufanie i przewidywalność

Raport: Pokolenie BB na rynku pracy. Zaufanie i przewidywalność

Nie szukają rewolucji, ale wciąż pozostają ważną częścią rynku pracy. Raport Praca.pl i Experience Institute pokazuje, że Baby Boomersi cenią stabilność, jasne zasady i poczucie sensu. Sprawdź, dlaczego doświadczeni pracownicy rzadko zmieniają pracę, a decyzje zawodowe podejmują w oparciu o wartości, zaufanie i życiowe doświadczenie.