Centralne Biuro Antykorupcyjne to ważna instytucja w państwie. Co kontrolują funkcjonariusze CBA, jak zostać pracownikiem Biura, ile zarabia agent specjalny, a ile szef CBA? Oto co warto wiedzieć na temat rekrutacji do CBA.
Spis treści
Centralne Biuro Antykorupcyjne – skrót najważniejszych informacji:
Centralne Biuro Antykorupcyjne (CBA) to służba specjalna powołana do walki z korupcją w Polsce. Rekrutacja do CBA odbywa się na zasadzie konkursów. Możliwe jest samodzielne zgłoszenie, lecz CBA również aktywnie wyszukuje kandydatów do pracy w jej szeregach. Do kryteriów zatrudnienia należą między innymi posiadanie wyłącznie obywatelstwa polskiego, niekaralność i korzystanie z pełni praw publicznych. Przyjmowane mogą być osoby z wykształceniem minimum średnim, jednak szczegółowe wymagania zależą od konkretnego stanowiska.
Czytaj dalej, by dowiedzieć się więcej na temat pracy w CBA, wymagań i rekrutacji.
CBA praca – na czym polega?
Centralne Biuro Antykorupcyjne, czyli CBA, to specjalna służba, którą na mocy Ustawy z dnia 9 czerwca 2006 roku o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (z późniejszymi zmianami, ostatnimi w 2025 roku) powołano do walki z korupcją.
Działania tej organizacji obejmują życie publiczne oraz gospodarcze, ze szczególnym uwzględnieniem państwowych oraz samorządowych instytucji. Zadania CBA wiążą się również ze zwalczaniem wszelkich poczynań szkodzących ekonomicznym interesom Polski.
Wspomniana ustawa o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym wymienia cały szereg czynności rozumianych jako korupcja, czy szkodliwe działania wobec kraju. Korupcją jest m.in. proponowanie i przyjmowanie łapówek przez osoby pełniące funkcje publiczne.
CBA, Centralne Biuro Antykorupcyjne – czym się zajmuje?
Do zadań CBA należy zatem rozpoznawanie, zapobieganie i wykrywanie przestępstw przeciwko działalności instytucji państwowych i samorządu terytorialnego, wymiarowi sprawiedliwości, wyborom i referendum, porządkowi publicznemu, wiarygodności dokumentów, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi – jeżeli te przestępstwa pozostają w związku z korupcją lub działalnością godzącą w interesy ekonomiczne państwa.
CBA wykrywa również ewentualne przestępstwa korupcyjne w finansowaniu partii politycznych, a także nieprawidłowości w obowiązkach podatkowych i rozliczeniach dotacji i subwencji, jeśli te mają związek z korupcją lub godzeniem w interes ekonomiczny państwa.
Być może mniej osób wie, że do zadań CBA należy też wykrywanie przestępstw przeciwko zasadom rywalizacji sportowej oraz przeciwko obrotowi lekami, środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobami medycznymi określonymi.
Pełna, obszerna lista zadań CBA znajduje się w Ustawie o CBA, art. 2.
CBA – rekrutacja
Jak dostać się w szeregi CBA? Rekrutacja ma charakter konkursowy. Można samodzielnie zgłosić swoją kandydaturę, ale biuro wyszukuje idealnych kandydatów również na własną rękę.
W ustawie o CBA znajduje się lista wymagań, które bezwzględnie należy spełnić, by dostać się w struktury jednostki.
Konieczne jest, by kandydat:
- posiadał wyłącznie polskie obywatelstwo,
- w pełni korzystał z publicznych praw,
- wykazywał nieskazitelną postawę w zakresie moralnym, obywatelskim i patriotycznym,
- nie był skazany za przestępstwo popełnione umyślnie z oskarżenia publicznego lub za przestępstwo skarbowe,
- dał rękojmię dochowania tajemnicy, odpowiadającą wymogom ochrony informacji niejawnych,
- miał minimum wykształcenie średnie lub średnie branżowe i wymagane kwalifikacje zawodowe, a także wykazywał się odpowiednimi zdolnościami fizycznymi i psychicznym dla prawidłowego pełnienia służby,
- nie pełnił służby zawodowej, nie pracował i nie był współpracownikiem organów bezpieczeństwa państwa wymienionych w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (na podst. art. 48 Ustawy o CBA).
Po złożeniu aplikacji do CBA biuro weryfikuje informacje o kandydacie na podstawie rejestrów, ewidencji i kartotek. Kolejnym krokiem są badania psychologiczne, następnie rozmowa kwalifikacyjna, na którą trzeba dostarczyć ankietę bezpieczeństwa. Dwa ostatnie etapy to postępowanie sprawdzające (na podstawie przepisów o ochronie informacji niejawnych) oraz ustalenie, czy kandydat wykazuje właściwe zdolności fizyczne i psychiczne.
Rekrutacja do CBA – wymagania prawne
Ustawa o Centralnym Biurem Antykorupcyjnym, art. 50.
1. Przyjęcie kandydata do służby w CBA następuje po przeprowadzeniu postępowania kwalifikacyjnego, na które składają się:
1) złożenie podania o przyjęcie do służby, kwestionariusza osobowego, a także dokumentów stwierdzających wymagane wykształcenie i kwalifikacje zawodowe oraz zawierających dane o uprzednim zatrudnieniu;
2) przeprowadzenie rozmowy kwalifikacyjnej;
3) postępowanie sprawdzające, określone w przepisach o ochronie informacji niejawnych;
4) ustalenie zdolności fizycznej i psychicznej do służby w CBA.
2. W stosunku do kandydata ubiegającego się o przyjęcie do służby w CBA na stanowisko wymagające szczególnych umiejętności lub predyspozycji, postępowanie kwalifikacyjne może być rozszerzone o czynności mające na celu sprawdzenie przydatności kandydata do służby na takim stanowisku, w tym o przeprowadzenie badania poligraficznego.
3. Postępowanie kwalifikacyjne w stosunku do funkcjonariuszy lub byłych funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Policji i Straży Granicznej można ograniczyć do przeprowadzenia czynności określonych w ust. 1 pkt 1 i 2.
Przyjęcie do pracy w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym
Kandydat, który zostaje przyjęty do pracy jako funkcjonariusz CBA, nawiązuje stosunek służbowy przez powołanie, powierzenie obowiązków lub mianowanie na podstawie zgłoszenia do służby.
Co istotne, kariera w Biurze zaczyna się od służby przygotowawczej trwającej 3 lata (z wyjątkiem osoby, która obejmuje stanowisko Szefa CBA – w tym przypadku od razu jest to służba stała). W uzasadnionych okolicznościach, takich jak przerwa w wykonywaniu obowiązków funkcjonariusza na co najmniej 30 dni, służba przygotowawcza może być wydłużona. Szef CBA może też skrócić służbę przygotowawczą albo zwolnić z niej funkcjonariusza.
Służba przygotowawcza to czas, w którym funkcjonariusz przechodzi szkolenie. Po jej zakończeniu i uzyskaniu pozytywnej oceny ogólnej funkcjonariusz przechodzi do służby stałej.
CBA – przysięga funkcjonariuszy
Ustawa o CBA, art. 51. 1. Przed podjęciem służby funkcjonariusz CBA [...] składa przysięgę według następującej roty:
„Ja, Obywatel Rzeczypospolitej Polskiej przysięgam: służyć wiernie Narodowi, pilnie przestrzegać prawa, dochować wierności konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej, sumiennie i bezstronnie wykonywać obowiązki funkcjonariusza Centralnego Biura Antykorupcyjnego, nawet z narażeniem życia, a także strzec honoru, godności i dobrego imienia służby oraz przestrzegać dyscypliny służbowej i zasad etyki zawodowej”.
Przysięga może być złożona z dodaniem zdania „Tak mi dopomóż Bóg”.
CBA – kariera
W Centralnym Biurze Antykorupcyjnym zatrudniani są funkcjonariusze, ale też specjaliści w różnych dziedzinach – psycholodzy, teleinformatycy, prawnicy i ekonomiści oraz wielu innych.
Co daje praca dla CBA? Zarobki mogą zachęcać, szczególnie na wyższych stanowiskach. Jednak działalność dla tej organizacji to przede wszystkim bardzo duży prestiż. O spektakularnych akcjach biura nierzadko można przeczytać w gazetach i usłyszeć w TV.
Praca w CBA jest niezwykle odpowiedzialna, może wiązać się także z wysokim poziomem stresu, z którym funkcjonariusz musi umieć sobie radzić. Na niektórych stanowiskach może być niebezpieczna i wiązać się z bezpośrednim zagrożeniem zdrowia i życia podczas czynności operacyjnych.
CBA – zarobki
Jak kształtują się zarobki w CBA? Praca poszczególnych funkcjonariuszy wynagradzana jest według dokumentu: Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 września 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat. Warto pamiętać, że regularnie wydawane są kolejne rozporządzenia w tej sprawie, w których stawki wynagrodzeń są aktualizowane, by dostosować je do warunków rynkowych.
Stawki Uposażenia Zasadniczego Funkcjonariuszy CBA w 2025 r.:
- Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego: 15 200 zł −19 800 zł,
- zastępca Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego: 11 800 zł −17 800 zł,
- dyrektor departamentu, dyrektor biura, dyrektor delegatury: 9600 zł –13 500 zł,
- zastępca dyrektora departamentu, zastępca dyrektora biura, zastępca dyrektora delegatury: 8900 zł –12 700 zł,
- doradca Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego: 8400 zł – 13 500 zł,
- główny ekspert: 8400 zł –13 500 zł,
- naczelnik wydziału: 8400 zł –12 000 zł,
- kierownik referatu: 7500 zł –11 800 zł,
- zastępca naczelnika wydziału: 7300 zł – 11 500 zł,
- kierownik sekcji: 6800 zł – 10 800 zł,
- ekspert, audytor wewnętrzny, główny księgowy, radca prawny: 6800 zł – 11 500 zł,
- agent specjalny: 7800 zł – 10 700 zł,
- starszy agent: 7100 zł – 9500 zł,
- agent: 6500 zł – 8700 zł,
- młodszy agent: 6000 zł – 7900 zł,
- specjalista: 5700 zł – 7400 zł,
- młodszy specjalista: 5400 zł – 6900 zł,
- inspektor: 5000 zł – 6500 zł,
- młodszy inspektor: 4700 zł – 6100 zł.
Czytaj także: Praca w straży miejskiej – wymagania, zakres obowiązków, uprawnienia
Praca w CBA – najczęściej zadawane pytania:
-
Czy kandydat na funkcjonariusza CBA przechodzi testy sprawnościowe?
Zdrowie psychiczne i fizyczne, niezbędne do pracy w CBA, ustalane jest przed komisją lekarską w trakcie rekrutacji. Komisje te podlegają ministrowi spraw wewnętrznych.
-
Gdzie ogłaszana jest aktualna rekrutacja do CBA?
Nabór na bieżące stanowiska w CBA zwykle ogłaszany jest na oficjalnej stronie internetowej Biura.
