Osoby wychowujące dzieci są w szczególny sposób chronieni przez prawo pracy. Prócz możliwości urlopów rodzicielskich czy wychowawczych, a także np. przerwy dla karmiących matek, mogą oni skorzystać z dodatkowego czasu wolnego na opiekę. Jaki jest jego wymiar?
Ile godzin opieki nad dzieckiem?
Kodeks pracy przewiduje dla pracownika wychowującego przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat dwa dni zwolnienia z pracy z tytułu opieki nad dzieckiem, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Ponadto ten czas można podzielić na godziny – wówczas rodzic ma do wykorzystania 16 godzin.
W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze pracownikom wychowującym dziecko przysługuje wymiar zwolnienia proporcjonalny do wymiaru czasu pracy (przy czym niepełne godziny są zaokrąglane do godzin pełnych w górę).
Niezależnie od tego, czy rodzice dzielą dzień opieki nad dzieckiem na godziny, czy nie, korzystając z wolnego, muszą pamiętać, że wymiar ten przysługuje rodzicom lub opiekunom dziecka łącznie. Rodzic składa u pracodawcy wniosek, w którym wskazuje sposób skorzystania z wolnego. Jeśli wybierze tryb godzinowy, taki sam będzie obowiązywać również drugiego rodzica.
Co więcej, po wykorzystaniu np. przez matkę 4 godzin na opiekę, pozostała łączna pula godzin dla obojga rodziców wyniesie 12 godzin (które będzie mogło wykorzystać każde z nich wedle potrzeby). Niewykorzystane wolne nie zostaje przeniesione na kolejny rok.
Godziny opieki nad dzieckiem a rodziny wielodzietne
Dwa dni lub 16 godzin opieki nad dzieckiem z pewnością nie wystarczy każdemu rodzicowi. Wychowanie dzieci wiąże się bowiem z załatwieniem szeregu spraw wynikających ze sprawowania władzy rodzicielskiej, często wymagających osobistego udziału rodziców.
Co ważne, liczba posiadanych dzieci przekłada się na liczbę spraw do załatwienia, na przykład koniecznych wizyt rodziców w godzinach pracy w różnego rodzaju instytucjach – urzędach, placówkach oświatowych czy ośrodkach zdrowia.
Dlatego podnoszone są głosy, że rodzice mający liczniejsze potomstwo powinni korzystać z większej liczby godzin zwolnienia od pracy z tytułu opieki nad dzieckiem. Argument jest prosty i trafia do wielu rodziców: więcej dzieci równa się większej liczbie obowiązków wynikających ze sprawowania władzy rodzicielskiej.
Jak dotąd nie zdecydowano się jednak na zmiany w Kodeksie pracy w tym zakresie. Art. 188. podaje jedynie, że prawo do zwolnienia na opiekę ma pracownik wychowujący „przynajmniej jedno dziecko”. O zwiększeniu wymiaru wolnego w zależności od liczby dzieci nie ma natomiast wzmianki.
