W niektórych zakładach pracy, pracownik ma możliwość wzięcia pożyczki od pracodawcy na pokrycie swoich wydatków. Taka pożyczka dla pracownika jest korzystna głównie ze względu na niższe oprocentowanie (bądź jego całkowity brak). W jakich firmach można uzyskać kredyt pracowniczy i jakie są zasady jego otrzymania?
Pożyczka zakładowa - zasady
Pracodawca może wspierać personel finansowo poprzez udzielanie mu pożyczek. Taka pożyczka z zakładu pracy może być finansowana z:
• Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych,
• Kasy Zapomogowo-Pożyczkowej,
• Środków obrotowych pracodawcy.
Pożyczka z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych jest udzielana osobom będącym w trudnej sytuacji finansowej i mogą nią być finansowane potrzeby mieszkaniowe pracowników (pożyczka remontowa lub mieszkaniowa). Warto dodać, że choć z funduszy ZFŚS może być finansowanych wiele inicjatyw (np. prowadzenie zakładowego żłobka czy pomoc materialna w trudnej sytuacji pracownika), to sama pożyczka może być udzielona wyłącznie na cele mieszkaniowe. Mówi o tym art.2 ust 1 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.
Konkretne zasady udzielania pożyczki na cele mieszkaniowe powinny być uregulowane w zakładowym regulaminie ZFŚS. Określa on komu i w jakich kwotach można udzielić pożyczki, jakie są zasady jej spłaty, czy są to pożyczki bezprocentowe czy procentowe (i jak oprocentowane).
W zależności od tego, jak wygląda regulamin ZFŚS w danej firmie, pracownik może być zobligowany do zwrotu pożyczki w ratach bądź pożyczka może mu zostać umorzona (w całości lub w części). Pożyczka bezzwrotna z ZFŚS jest objęta podatkiem dochodowym (bo u pracownika powstaje przychód).
W regulaminie ZFŚŚ i w umowie pożyczki muszą znaleźć się zapisy uwzględniające warunki spłaty pożyczki przed końcem trwania umowy. Pracodawca ma prawo żądać pełnego zwrotu pożyczki w sytuacji kiedy pracownik z własnej woli zdecyduje się odejść z pracy (wypowiedzenie ze strony pracownika za wypowiedzeniem) lub jeśli pracodawca będzie zmuszony zwolnić go dyscyplinarnie (rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika). W pozostałych sytuacjach, pracodawca powinien ustalić z pracownikiem formę i termin zwrotu pożyczki (np. ratalną).
Pożyczka z Kasy Zapomogowo-Pożyczkowej
Kasa może powstać w zakładzie pracy, w którym co najmniej 10 osób zadeklaruje chęć przystąpienia do niej i w którym funkcjonują związki zawodowe. O dopuszczalności tworzenia Kas Zapomogowo-Pożyczkowych (KZP) mówi ustawa o związkach zawodowych (art. 39).
Każdy uczestnik kasy musi podpisać stosowną deklarację i opłacić wpisowe. Co mmiesiąc wpłaca do niej określone kwoty (pieniądze mogą być potrącane przy wypłacie wynagrodzenia). Pracownik, który należy do kasy, może zaciągać w niej pożyczkę. To, ile pieniędzy może otrzymać, jest uzależnione od regulaminu kasy.
Z reguły bezprocentowa pożyczka pracownicza z KZP musi zostać zwrócona (nie są to pieniądze pracodawcy - należą one do pozostałych pracowników). Bywa jednak, że z kasy finansowane są zapomogi.
Pożyczka ze środków obrotowych pracodawcy może być udzielona na dowolny cel. Zasady jej udzielania powinien regulować regulamin pracy.
Pożyczka mieszkaniowa
Jest to pożyczka finansowana z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych.
Pożyczka mieszkaniowa z zakładu pracy może być przeznaczona na zakup mieszkania lub domu, budowę lokalu mieszkalnego, uzupełnienie wkładu budowlanego w spółdzielni mieszkaniowej, wykup zajmowanego lokalu na własność lub pomoc finansową na zmniejszenie bieżących wydatków mieszkaniowych.
Pożyczka remontowa w zakładzie pracy może być przeznaczona na modernizację i przebudowę pomieszczeń niemieszkalnych na mieszkalne, przystosowanie mieszkania do potrzeb osób niepełnosprawnych lub osób o ograniczonej sprawności fizycznej, remont i modernizację lokalu lub budynku mieszkalnego.
Pożyczka z zakładu pracy - oprocentowanie
Co do zasady, pożyczka pracownicza jest korzystniejsza niż kredyt bankowy czy pożyczka w instytucji finansowej, bo obowiązuje ją niższe oprocentowanie, bądź jego całkowity brak.
Bezprocentowa pożyczka to taka, w której pracownik oddaje dokładnie tyle i pożyczył. Nie ma tu też dodatkowych kosztów prowizji ani opłat manipulacyjnych. Choć pożyczki bezprocentowe są najpopularniejsze, to zdarza się, że pożyczka z firmy będzie objęta oprocentowaniem. Jest ono jednak z reguły dużo niższe niż kredyt w banku czy pożyczka z instytucji parabankowej. Wpływy z oprocentowania pożyczki zwiększają środki ZFŚS (art. 7 pkt 1 Ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych).
Pożyczki pracownicze, które są finansowane z ZFŚS lub Kasy Zapomogowo-Pożyczkowej nie powodują powstania przychodu u pracownika i nie są obciążone podatkiem dochodowym. Wyjątkiem będzie pożyczka, która została umorzona. Taką pożyczkę należy objąć podatkiem dochodowym.
Podanie o pożyczkę z zakładu pracy - wzór
Pracownik, który chce uzyskać w pracy kredyt, musi złożyć wniosek o pożyczkę z zakładu pracy. W takim podaniu należy uwzględnić cel pobrania środków. Niekiedy regulaminy dotyczące pożyczek w zakładzie pracy wymagają posiadania żyrantów, których nazwiska należy umieścić we wniosku, wraz z ich podpisami. Podanie o pożyczkę z zakładu pracy może też zawierać propozycję spłat (czas trwania pożyczki i kwotę miesięczną jaką pracownik zobowiązuje się spłacać).
Przed złożeniem wniosku warto dokładnie dopytać w dziale kadr swojego zakładu pracy, jakie dokumenty należy przedłożyć. Z reguły kadry posiadają też wzór takiego wniosku, który wystarczy pobrać i wypełnić.
