Spółdzielnia socjalna - co to jest?
Spółdzielnia socjalna jest instytucją posiadającą osobowość prawną. Daje szanse osobom zagrożonym wykluczeniem. Na co? Jak działa to specyficzne przedsiębiorstwo? Ustawa o spółdzielniach socjalnych wyjaśnia, że ich funkcjonowanie opiera się na osobistej pracy założycieli i pracowników na rzecz dwóch elementów: aktywizacji społecznej oraz zawodowej.
Jeśli chodzi o pierwszy zakres funkcjonowania spółdzielni socjalnej, integracja ze społeczeństwem lub np. przejmowanie ważnych ról w miejscu zamieszkania to postawy, których uczą się członkowie spółdzielni.
W przypadku drugiego obszaru – zatrudnienia - rola spółdzielni polega na stymulacji osób objętych jej działaniem, by były w stanie samodzielnie prowadzić działania na rynku pracy.
A więc spółdzielnie socjalne z jednej strony funkcjonują na takich samych zasadach gospodarczych, jak inne przedsiębiorstwa z drugiej reintegrują społecznie i zawodowo.
Ustawa o spółdzielniach socjalnych
Źródłem wiedzy i informacji na temat działania tego typu podmiotów jest Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych. Określa ona między innymi, kto może założyć spółdzielnię pracy. Wcześniej wspomniane osoby zagrożone wykluczeniem, to m.in. bezrobotni, niepełnosprawni, poszukujący pracy bez zatrudnienia do trzydziestego, lub po pięćdziesiątym roku życia, posiadające pełną zdolność do czynności prawnych.
Dokument określa również zasady zatrudniania w spółdzielni, jej finansowania, czy likwidacji.
Spółdzielnia socjalna - jak założyć?
Jeśli ktoś zastanawia się, jak założyć spółdzielnię socjalną, to przede wszystkim powinien zebrać odpowiednią liczby zainteresowanych. Spółdzielnie mogą utworzyć dwie osoby prawne, bądź minimum trzy osoby fizyczne – przy założeniu, że po roku działalności przyjmą jako członków kolejne dwie osoby.
Jakie są następne kroki? Po pierwsze - lokalne rozeznanie. By spółdzielnia mogła sprawnie funkcjonować, potrzebuje odpowiedniego rynku zbytu na swoje usługi, dlatego warto poświęcić trochę czasu na odnalezienie niszy branżowej.
Dalej należy opracować statut spółdzielni. Powinny znaleźć się w nim m.in.: nazwa (z odpowiednim rozszerzeniem wymaganym przez ustawę), wyznaczona siedziba, przedmiot działalności, zasady wyboru i odwoływania władz, a także wprowadzania zmian w statucie.
Do powołania zarządu dochodzi na Walnym Zgromadzeniu Założycielskim. Podczas spotkania należy również opracować właściwe dokumenty, które następnie trzeba złożyć przy rejestracji spółki.
A w jaki sposób odbywa się rejestracja? Procedury dokonuje się w Krajowym Rejestrze Sądowym. Należy przedłożyć tam odpowiednie wnioski (KRS-W5, KRS-WK, KRS-WM), protokół ze zgromadzenia, listę członków spółdzielni z ich oryginalnymi podpisami, uchwałę o jej powołaniu, o przyjęciu statutu, zaświadczenie o posiadaniu odpowiednich uprawnień do założenia spółdzielni. Po złożeniu tych dokumentów należy postarać się o otrzymanie numeru REGON i NIP. Przy rejestracji, od spółki nie pobiera się opłat sądowych.
Spółdzielnia socjalna - dotacje
W związku z tym, że opisane podmioty pomagają osobom z różnymi problemami, w dużej mierze również pieniężnymi, opracowano plan dofinansowywania spółdzielni socjalnych.
Na stronie polskiego rządu znajdziemy informacje, że „Spółdzielnie mogą liczyć na wsparcie finansowe z Funduszu Pracy, środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, istniejących programów resortowych m.in. Rządowego Programu Aktywności Społecznej Osób Starszych na lata 2014-2020 (Program ASOS), czy Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich (FIO).
W latach 2014-2020 przewidziano realizację Krajowego Programu Rozwoju Ekonomii Społecznej. Jego budżet to ponad 2,5 mld zł. Środki będą pochodziły m.in. z budżetu państwa, funduszy celowych, dotacji unijnych czy środków samorządowych”.
