Szkoły zawodowe wracają do łask i stają się coraz częstszym wyborem młodych ludzi planujących swoją przyszłość. Nic dziwnego – edukacja nastawiona na ogólne, niedające konkretnego fachu studia, okazała się nie mieć wiele wspólnego z zapotrzebowaniem polskiego i europejskiego rynku pracy. Badania pokazują, że firmy szukają obecnie przede wszystkim wykwalifikowanych fachowców, a tych dostarcza szkolnictwo zawodowe.
Szkoła branżowa – definicja
Nauka zawodu oraz egzamin zawodowy niegdyś odbywały się w zasadniczych szkołach zawodowych (ZSZ). Po reformie oświaty z 2017 r. funkcję tę pełni szkoła branżowa. Dzieli się ona na:
- szkołę branżową I stopnia – 3 lata nauki,
- szkołę branżową II stopnia – 2 lata nauki.
Podstawa programowa dla tych szkół została ujęta w rozporządzeniach Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 (Dz.U. 2017 poz. 356) oraz 30 stycznia 2018 (Dz.U. 2018 poz. 467). Jak czytamy w załączniku 4. do pierwszego z tych dokumentów: „Celem edukacji w branżowej szkole I stopnia jest przygotowanie uczniów do uzyskania
kwalifikacji zawodowych, a także, jak w przypadku innych typów szkół, do pracy i życia
w warunkach współczesnego świata”. Po jej ukończeniu uczeń może:
- podjąć zatrudnienie,
- kontynuować naukę w szkole branżowej II stopnia lub w liceum ogólnokształcącym dla dorosłych (a następnie zacząć pracę lub pójść do szkoły policealnej/ na studia).
Najbardziej opłacalne zawody po szkole branżowej
W Polsce szkolnictwo zawodowe przez lata traktowane było po macoszemu. Kojarzyło się z czymś mało prestiżowym, o niskim poziomie kształcenia. Te czasy jednak minęły, gdy wiele osób zdało sobie sprawę, że ukończenie uczelni wyższych wcale nie gwarantuje stabilnego zatrudnienia i satysfakcjonujących zarobków. Przeciwnie, poważne niedobory na rynku pracy obserwuje się wśród profesji rzemieślniczych, o znamionach pracy fizycznej, wymagających konkretnych umiejętności.
Szkoły branżowe mogą rozwijać bardzo różnorodne kompetencje zawodowe. Przykładowo, zgodnie z Informatorem o warszawskich technikach i branżowych szkołach I stopnia w placówkach tych można się kształcić łącznie aż w 70 profesjach.
Jakie są przyszłościowe kierunki szkoły branżowej? Innymi słowy, jaki zawód wybrać? W podjęciu decyzji – prócz własnych zainteresowań i predyspozycji – może pomóc badanie Barometr zawodów, które umożliwia sprawdzenie, jakie jest zapotrzebowanie na rynku pracy w danym regionie oraz w skali całego kraju.
Przykładowo, wśród ogólnopolskich zawodów deficytowych znajduje się wiele takich, które można podjąć po nauce w szkole branżowe, np.:
- betoniarz i zbrojarz,
- blacharz i lakiernik samochodowy,
- brukarz,
- cieśla i stolarza budowlany,
- dekarz i blacharz budowlany,
- elektryk, elektromechanik i elektromonter,
- fryzjer,
- kierowca,
- krawiec i pracownik produkcji odzieży,
- kucharz,
- mechanik pojazdów samochodowych,
- monter instalacji budowlanych,
- murarz i tynkarz,
- piekarz,
- pracownik robót wykończeniowych w budownictwie,
- robotnik budowlany,
- robotnik obróbki drewna i stolarz,
- spawacz,
- ślusarz.
