Umowa o współpracę, umowa agencyjna, cywilnoprawna, umowa o pracę – w polskim prawodawstwie występują liczne rodzaje umów, regulujące stosunki między poszczególnymi stronami transakcji, zasady świadczenia usług, zatrudnienia. Czym jest umowa dowodowa, jakie ma zastosowanie?
Co to jest umowa dowodowa?
Umowa dowodowa to nowe narzędzie w polskim prawie, które powstało wraz z przywróceniem odrębnego postępowania gospodarczego, przyspieszającego rozwiązywanie spraw między przedsiębiorcami.
Czym dokładnie jest? Definiuje ją Kodeks postępowania cywilnego: artykuł 4589. § 1. Strony mogą się umówić o wyłączenie określonych dowodów w postępowaniu w sprawie z określonego stosunku prawnego powstałego na podstawie umowy (umowa dowodowa).
Umowa dowodowa a Kpc
Nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego wprowadzająca tę umowę zaczęła obowiązywać 7 listopada 2019 roku. Wspomniany artykuł w sześciu kolejnych ustępach reguluje zasady sporządzania i stosowania tegorodzaju dokumentu:
– umowa sporządzana jest na piśmie pod rygorem nieważności albo ustnie przed sądem;
– umowa zawarta pod warunkiem terminu albo z zastrzeżeniem terminu jest nieważna;
– zarzut, iż umowa jest nieważna lub bezskuteczna można podnieść najpóźniej na posiedzeniu, podczas którego powołano się na tę umowę, a jeżeli uczyniono to w piśmie procesowym – najpóźniej w kolejnym piśmie procesowym lub na najbliższym posiedzeniu;
– objęcieumową dowodu, który przedstawiono przed sądem przed zawarciem tejże, nie pozbawia go mocy dowodowej.
Ostatnie dwa ustępy wskazują, że:
§ 6. Sąd nie dopuści z urzędu dowodu wyłączonego umową dowodową.
§ 7. Fakty, które miałyby zostać wykazane dowodami wyłączonymi przez umowę dowodową, sąd może ustalić na podstawie twierdzeń stron, biorąc pod rozwagę całokształt okoliczności sprawy. Jeżeli ustalenia wymaga rozmiar należnego świadczenia, przepis art. 322 stosuje się odpowiednio.
Umowa dowodowa – zastosowanie
Jak to wygląda w praktyce? Przedsiębiorcy, między którymi powstanie konflikt konieczny do rozstrzygnięcia przez sąd, mogą umówić się (na piśmie lub ustnie przed sądem), iż dany dowód – np. zeznanie świadka, opinia specjalisty, nie będą brane pod uwagę w trakcie rozprawy sądowej. Rozwiązanie to wprowadza większą niezależność stron w toczącym się procesie, jednocześnie ograniczając uprawnienia sądu.
