Jak kształtuje się minimalna płaca za godzinę w Polsce? Czy minimalne wynagrodzenie godzinowe a płaca minimalna są tym samym? Czy istnieją różnice w minimalnym wynagrodzeniu w zależności od rodzaju wykonywanej pracy?
Minimalna stawka godzinowa
Najniższa stawka godzinowa została w Polsce wprowadzona w 2016 roku i jest jednym ze sposobów wyrównywania warunków zatrudnienia między osobami, które mają umowę o pracę, a osobami, które zawarły umowę o dzieło, zlecenie bądź są samozatrudnione.
Minimalna płaca godzinowa jest każdego roku podnoszona, tak samo, jak podnoszone jest wynagrodzenie minimalne za miesiąc pracy dla osób pracujących etatowo. Stawka godzinowa a minimalne wynagrodzenie są połączone w ten sposób, żeby zawsze przeliczenie wynagrodzenia za godzinę było nieco wyższe niż wynagrodzenie na etacie. Ma to zachęcać pracodawców do zatrudniania pracowników na umowę o pracę.
Na przykład, w 2019 roku najniższa krajowa stawka godzinowa wynosi 14,7 zł brutto, a minimalne wynagrodzenie za miesiąc pracy to 2250 zł brutto.
Wymiar czasu pracy w 2019 roku to minimalnie 152 godziny (w miesiącach takich jak listopad czy czerwiec), a maksymalnie 184 (październik, lipiec). Pracownik zatrudniony na umowę zlecenie zarobi zatem od 2234,40 do 2704,80 za taką samą ilość godzin pracy, za którą pracownik na etacie dostanie 2250 zł brutto.
To, jaka jest minimalna stawka godzinowa w Polsce, jest ogłaszane pod koniec każdego roku na rok kolejny, wraz z informacją o zmianie wynagrodzenia minimalnego. Kwoty podawane są zawsze jako brutto (czyli zawierające podatek dochodowy oraz składki ZUS). Stawka godzinowa netto (czyli to, ile pracownik otrzymuje na rękę) zależy od typu umowy.
• Przy umowie – zlecenie, od kwoty brutto odliczane są koszty uzyskania przychodu oraz są składki ZUS i podatek dochodowy,
• Przy umowie o dzieło od kwoty brutto odliczane są koszty uzyskania przychodu, a od pozostałej kwoty potrącany jest podatek dochodowy.
Stawka brutto a netto za godzinę może być łatwo obliczona przy użyciu kalkulatora wynagrodzeń
Umowa zlecenie stawka godzinowa
Przy umowie zlecenie można ustalić z wykonawcą zlecenia wynagrodzenie w formie stawki godzinowej bądź określonej kwoty za przepracowany miesiąc.
Przy wynagrodzeniu kwotowym trzeba jednak pamiętać, że po przeliczeniu wynagrodzenia na kwotę za godzinę, nie może ono być niższe niż najniższa krajowa na godzinę. Ze względu zatem na różnice w wymiarze czasu pracy między poszczególnymi miesiącami, przy umowie zlecenie rzadziej stosuje się wynagrodzenie miesięczne, a częściej rozliczenie godzinowe.
Umowa zlecenie — godzinowa stawka minimalna nie ma zastosowania wtedy, kiedy:
• zleceniobiorca jest wynagradzany w systemie prowizyjnym,
• zleceniobiorca sam decyduje o miejscu i czasie pracy.
Umowa o pracę stawka godzinowa
W Polsce minimalne wynagrodzenie godzinowe dotyczy jedynie umów cywilno – prawnych. Przy umowie o pracę prawo określa minimalne wynagrodzenie miesięczne. W efekcie płaca minimalna za godzinę będzie w każdym miesiącu inna, bo będzie zależała od ilości godzin, jakie są do przepracowania w danym miesiącu.
Aby dowiedzieć się, ile wynosi minimalna stawka godzinowa przy umowie o pracę, należy podzielić obowiązujące w danym miesiącu wynagrodzenie minimalne, przez ilość godzin do przepracowania w danym miesiącu.
Na przykład:
• maj 2019 – wymiar czasu pracy wynosi 168 godzin – stawka minimalna za godzinę to 2250 zł / 168, czyli 13,40 zł brutto,
• czerwiec 2019 – wymiar czasu pracy wynosi 152 godziny – stawka minimalna za godzinę to 2250 zł / 152, czyli 14,80 zł brutto,
• lipiec 2019 – wymiar czasu pracy wynosi 184 godziny – stawka minimalna za godzinę to 2250 zł / 184, czyli 12,22 zł brutto.
Jak widać, różnica stawki minimalnej przy umowie o pracę w przeliczeniu na godziny pracy może wynieść aż 20%.
Trzeba jednak pamiętać, że minimalne wynagrodzenie przy umowie o pracę oznacza, że pracownik nie może otrzymać wynagrodzenia niższego za pracę w pełnym etacie. Jeśli zatem nawet ma w umowie wpisane rozliczenie godzinowe, ale pracodawca tak zaplanuje mu pracę, że pracownik nie przepracuje wystarczającej ilości godzin w danym miesiącu, by otrzymać wynagrodzenie minimalne i inne składniki wynagrodzenia nie zrekompensują tej różnicy, to pracodawca ma obowiązek wyrównać mu to wynagrodzenie do stawki minimalnej.
Najniższe stawki godzinowe w Polsce - kto tyle zarabia?
Prawo określa wartości minimalne wynagrodzenia za pracę, ale oczywiście nie oznacza to, że wszyscy zarabiają tyle samo. Między pracownikami występują spore różnice w zarobkach, które związane są zarówno z doświadczeniem pracownika, branżą, w jakiej pracuje jak i regionem zamieszkania.
Najniższa krajowa za godzinę to najczęściej wynagrodzenie w sektorze usług zabezpieczania mienia (stróż), sprzątania, gastronomii, niekiedy w handlu oraz u osób bez doświadczenia zawodowego. Stawka godzinowa na budowie jest wyższa. W I kwartale 2019 roku, według danych serwisu Wielkiebudowanie.pl średnia stawka godzinowa w Polsce w sektorze budownictwa wyniosła 17 zł netto.
Zupełnie inaczej kształtują się też stawki w obszarze IT. Duża część samozatrudnionych ma ustalone wynagrodzenia godzinowe, ale stawki zaczynają się od 75 zł w górę. Jak widać zatem to głównie rynek, a nie prawo reguluje wysokość wynagrodzeń, choć oczywiście stawki minimalne chronią osoby o najsłabszej pozycji na rynku pracy.
