Umowa franczyzowa z zasady zawierana jest na długi okres, obejmujący niekiedy kilka lub kilkanaście lat. Co w sytuacji, gdy franczyzobiorca chce wcześniej rozwiązać kontrakt?
Wypowiedzenie umowy franczyzowej - kiedy jest możliwe?
Podpisanie umowy franczyzy pozwala na rozwinięcie działalności gospodarczej w ramach danej marki. Jest to często bardzo korzystne rozwiązanie, gdyż franczyzobiorca nie musi zazwyczaj martwić się o takie kwestie jak promocja czy wyposażenie lokalu, a nawet sposób organizacji pracy podwładnych. Najczęściej umowę podpisuje się na 5 lub 10 lat, choć zdarzają się też kontrakty 15- czy 20-letnie. Wówczas w standardowym wzorze umowy franchisingowej widnieje zapis: „Umowa będzie obowiązywała przez okres … i ulega rozwiązaniu po upływie tego terminu”.
Gdy franczyzobiorca chce szybciej zakończyć współpracę, wówczas ma kilka opcji. Najprościej, jeśli możliwość przedterminowego rozwiązania kontraktu przewiduje pierwotna umowa. W dobrze sporządzonym dokumencie powinny się bowiem znaleźć zapisy określające konkretne sytuacje, w której jedna ze stron może wypowiedzieć umowę z powodu niedopełnienia przez drugą obowiązków. W tej sytuacji strona rozwiązująca współpracę postępuje po prostu zgodnie z przyjętą procedurą.
Wypowiedzenie umowy franczyzy - zasady
Niestety często się zdarza, że umowa franchisingowa jest pozbawiona takich regulacji. Wówczas franczyzobiorca również ma możliwość zerwania kontraktu. Przedstawia franczyzodawcy pisemne wypowiedzenie umowy – ze skutkiem natychmiastowym bądź z zachowaniem terminu wypowiedzenia, w zależności od sytuacji.
Ogólnie rzecz biorąc, okolicznością usprawiedliwiającą wypowiedzenie umowy przez franczyzobiorcę jest niewywiązanie się przez franczyzodawcę z warunków kontraktu. Zaniedbania mogą dotyczyć na przykład niedostarczenia potrzebnego sprzętu, produktów i innych przedmiotów, nieuprawnionego podnoszenia opłaty franczyzowej, nieprzeszkolenia personelu czy nieprowadzenia promocji lokalu. Podstawą do wypowiedzenia umowy może być również naruszenie zagwarantowanej wyłączności do prowadzenia biznesu franczyzowego na danym obszarze (i przez to tworzenie niepotrzebnej konkurencji, narażenie przedsiębiorcy na straty).
Wypowiedzenie umowy franczyzy - wzór
Na dokumencie będącym wypowiedzeniem umowy franczyzowej powinny znaleźć się:
• bieżąca data i miejsce,
• dane dotyczące franczyzobiorcy i franczyzodawcy,
• tytuł („Wypowiedzenie umowy franczyzy” etc.),
• treść właściwą dokumentu („Wypowiadam umowę franczyzy zawartą pomiędzy… na okres…”)
• informację dotyczącą okresu wypowiedzenia, na przykład wynikającego z pierwotnej umowy, w trybie natychmiastowym itd.
• powód wypowiedzenia umowy (np. niewywiązanie się z warunków kontraktu, niedopełnienie konkretnych obowiązków),
• zwrot grzecznościowy i podpis.
Warto pamiętać, że wypowiedzenie umowy nie musi następować z powodu zawinienia którejś ze stron. Jeśli franczyzobiorca i franczyzodawca dojdą do porozumienia, może mieć ono charakter polubowny. W takiej sytuacji kluczowe jest ustalenie terminu wygaśnięcia umowy.
Z kolei w przypadku szczególnie rażących zaniedbań franczyzobiorca może również odstąpić od umowy, czyli niejako ją anulować, wnosząc o zwrot wszystkich poniesionych kosztów. Przedsiębiorca musi jednak liczyć się z tym, że franczyzodawca nie będzie chciał się na to zgodzić i wstąpi na drogę sądową.
