Praca.pl Poradniki Rynek pracy
Umowa cywilno-prawna - rodzaje, wypowiedzenie, Kodeks pracy

Umowa cywilno-prawna - rodzaje, wypowiedzenie, Kodeks pracy

 
Umowa cywilno-prawna - rodzaje, wypowiedzenie, Kodeks pracy

Umowa cywilno-prawna - co to jest

 

Pracodawca może zawrzeć ze swoimi podwładnymi różne rodzaje umów. Zalicza się do nich umowę o pracę lub tak zwane umowy cywilnoprawne. Należy zaznaczyć, że ostatni rodzaj dokumentów, nie jest traktowany jak umowa o pracę, a to oznacza, że nie stosuje się przy nich przepisów zawartych w Kodeksie pracy. Jakie prawa mają zatem osoby, które nawiązały współpracę na podstawie jednej z umów cywilno-prawnych?

 

Umowy cywilno-prawne - rodzaje

 

Możemy wyróżnić dwa rodzaje umów cywilnoprawnych. Są to umowa o dzieło i umowa-zlecenie. Najczęściej są one zawierane, jeżeli firma nie chce na stałe zatrudnić pracownika, ale w krótkim okresie musi skorzystać z jego usług.

 

Umowa o dzieło jest też czasem zwana „umową rezultatu”. Zawiera się ją tylko w przypadku wykonywania konkretnego działa. W dokumencie jest ściśle określony czas wykonywania usługi, niekiedy także i miejsce - jeżeli tego wymaga rodzaj wykonywanych usług. Takie umowy są najczęściej podpisywane w przypadku projektów graficznych, zaprojektowania strony internetowej, występu scenicznego, przeprowadzenia imprezy plenerowej. Zdarza się także, że wykonawca usługi zleci wykonanie zadania osobie trzeciej. Jest to możliwe, chyba że w treści dokumentu będzie zawarta klauzula o zakazie takiej praktyki. Po wykonaniu zadania i wypłaceniu wynagrodzenia umowa wygasa. Odpowiedzialność za wykonanie zadania zawsze ciąży na zleceniobiorcy.

 

Umowa-zlecenie zakłada wykonywanie określonych czynności na rzecz zleceniodawcy - często ten rodzaj umowy jest też nazywany umową „starannego wykonania”. Dokument ten dokładnie opisuje wykonywane czynności, ich zakres oraz wynagrodzenie. W przypadku umowy-zlecenie jest też możliwość nieodpłatnego wykonywania obowiązków. Zleceń raczej nie przekazuje się osobom trzecim (chociaż czasem zdarzają się takie zapisy). W przypadku umowy-zlecenia ciekawe może wydawać się, że zleceniobiorca nie ponosi żadnej odpowiedzialności za wykonanie zadania.

 

Umowa o dzieło a umowa-zlecenie różnią się od siebie pod pewnymi względami. Warto tutaj także zaznaczyć, że w przypadku umowy o dzieło nie odprowadza się żadnych składek. Trochę inaczej sytuacja wygląda w przypadku umowy-zlecenia. Jeżeli taki dokument został podpisany z osobą bezrobotną, to wtedy są odprowadzane składki emerytalne, rentowe, a także zdrowotne. Dodatkowo, jeżeli zlecenie jest wykonywane na terenie zakładu zleceniodawcy, to ma on obowiązek opłacać także składki wypadkowe. Natomiast składki chorobowe są opcjonalne.

 

Wypowiedzenie umowy cywilno-prawnej

 

Jak już było wcześniej wspomniane, przy umowach cywilno-prawnych nie obowiązują zapisy Kodeksu pracy. Umowę o pracę można rozwiązać z zachowaniem zawartego w dokumencie okresu wypowiedzenia (jeżeli doszło do zwolnienia dyscyplinarnego, to można ominąć ten zapis). W przypadku umów cywilno-prawnych obowiązuje art. 746. Kodeksu cywilnego, który mówi, że umowy takie można rozwiązać w każdym momencie bez podania powodu i bez zastosowania żadnych okresów ochronnych.

 

Kodeks cywilny - wypowiedzenie umowy o świadczenie usług

 

Umowa o pracę często nazywana jest umową o świadczeniu usług. Wszystkie zapisy dotyczące zawierania oraz rozwiązywania takich umów są zawarte w Kodeksie pracy. Kończąc współpracę, przedsiębiorca jest zobowiązany wręczyć podwładnemu pisemne wypowiedzenie. Jeśli pracownik chce zrezygnować, to także musi przedstawić przełożonemu odpowiedni dokument. Ważne jest zachowanie okresu wypowiedzenia. Inaczej pracodawca może spodziewać się pozwu ze strony pracownika, który będzie dochodził swoich praw.

 

Więcej artykułów "Rynek pracy"

Polecane oferty

  • Ekspert / Ekspertka ds. produktów inwestycyjnych

    Bank Pocztowy S.A.   Bydgoszcz    praca zdalna / hybrydowa
    ekspert / ekspertka  umowa o pracę  pełny etat
    15 godz.
    Twój zakres obowiązków kompleksowa praca z produktami inwestycyjnymi (analizy, przygotowanie i wdrażanie produktów, planowanie i monitoring wyników finansowych i sprzedażowych) realizowanie wyznaczonych planów finansowych w zakresie przydzielonych produktów; opracowywanie regulacji...
  • Pracownik sezonowy – sadzenie i zbiór warzyw

    Mählmann Gemüsebau GmbH & Co. KG   Niemcy, Capplen   
    pracownik fizyczny / pracowniczka fizyczna  umowa o pracę / o pracę tymczasową  pełny etat / tymczasowa/dodatkowa  aplikuj bez CV
    16 godz.
    Praca sezonowa - sadzenie, zbiór warzyw od 19 sierpnia 2026 Wymiar pracy: sezonowa, umowa o pracę Opis stanowiska: Praca odbywa się w systemie akordu grupowego, indywidualnego (zbiór warzyw, sadzenie) oraz na godziny (od 13,90€/godz. netto-inne prace np. kierowca, brygadzista,…) Wymagania:...
  • Specjalista ds. Ofert i Kosztorysów Budowlanych (M/K)

    GRUPA KDM Sp. z o.o.   Warszawa, ul. Połczyńska 53    praca stacjonarna
    specjalista / specjalistka junior / mid / senior  pełny etat   9 000 - 15 000 zł brutto/mies.
    17 godz.
    Twój zakres obowiązków Dbałość o jakość i terminowość przesyłanych ofert do Klientów, Sporządzanie tabel kosztorysowych oraz tabel optymalizacyjnych stanowiących podstawę do scalenia kosztorysu, Opracowywanie wyceny kosztów ogólnych we współpracy z Działem Realizacji,...
  • Specjalista ds. Marketingu

    BETA ETF   Warszawa    praca stacjonarna
    specjalista / specjalistka (mid)  umowa o pracę  pełny etat
    17 godz.
    Twój zakres obowiązków odpowiadasz za planowanie i realizację działań marketingowych wspierających sprzedaż produktów Beta ETF; tworzysz i publikujesz treści edukacyjne oraz promocyjne w mediach społecznościowych; przygotowujesz materiały marketingowe dla klientów indywidualnych,...
  • Pracownik gastronomii

    Szczyrkowski Ośrodek Narciarski S.A.   Szczyrk    praca stacjonarna
    pracownik fizyczny / pracowniczka fizyczna  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    18 godz.
    Dołącz do zespołu Szczyrk Mountain Resort w Szczyrku! Rozbudowujemy nasz zespół i szukamy osób, którym chce się pracować, rozwijać i tworzyć fajne miejsce dla naszych Gości. Obecnie poszukujemy osób do pracy: na kuchni, przy wydawaniu dań, w restauracji. Doświadczenie będzie mile...
  • Technolog materiałowy (K/M)

    Remontowa Shipbuilding S.A.   Gdańsk, blisko stacji SKM Politechnika    praca stacjonarna
    specjalista / specjalistka (mid)  umowa o pracę  pełny etat  aplikuj szybko  aplikuj bez CV
    18 godz.
    Opis stanowiska: Analiza i weryfikacja dokumentacji konstrukcyjnej, technologicznej oraz materiałowej; Tworzenie i wprowadzanie do systemu ERP zapotrzebowania na materiały, urządzenia i wyposażenie niezbędne do realizacji produkcji; Monitorowanie oraz koordynacja bieżących zamówień...

Najnowsze artykuły

Pracoholizm – uzależnienie czy pasja?

Pracoholizm – uzależnienie czy pasja?

Czego doświadcza pracoholik? – Chroniczny niepokój, gdy nie ma się nic do zrobienia, trudność z odpoczywaniem bez poczucia winy, myśli natrętnie wracające do zadań zawodowych w czasie wolnym, drażliwość, gdy praca jest ograniczona z zewnątrz – wymienia psychoterapeuta Jan Brzezicki z Kliniki PsychoMedic. W Światowy Dzień Pracoholików warto zadać sobie pytanie: czy nie pracuję za dużo?

 Kto pracuje w święta? Katalog prac dozwolonych w święta

Kto pracuje w święta? Katalog prac dozwolonych w święta

Zbliża się Święto Wojska Polskiego i Wniebowstąpienia NMP, czyli wypadający 15 sierpnia dzień ustawowo wolny od pracy. Niestety nie wszyscy mogą skorzystać z wypoczynku, nawet mimo że jest to święto wypadające w weekend. Sprawdź, kto musi pracować 15 sierpnia oraz czy pracownik może odmówić pracy w święto bez konsekwencji dyscyplinarnych, w tym nagany lub zwolnienia.

14 sierpnia 2026 r. wolny od pracy. Kto skorzysta z dodatkowego dnia wolnego?

14 sierpnia 2026 r. wolny od pracy. Kto skorzysta z dodatkowego dnia wolnego?

Przed nami 15 sierpnia i święto wypadające w sobotę, za które należy się dodatkowy dzień wolny. Premier wydał zarządzenie, zgodnie z którym 14 sierpnia to dodatkowy dzień wolny dla pracowników korpusu służby cywilnej. Kto w praktyce skorzysta z dodatkowego wolnego? Czy osobom na umowie zleceniu też należy się dzień wolny za święto w sobotę? Sprawdź, kto ma długi weekend 14-16 sierpnia.

Podstawy psychologii w negocjacjach

Podstawy psychologii w negocjacjach

Negocjator, który pierwszy wypowiada liczbę, ustawia grę na swoich warunkach – druga strona, nawet świadoma tego mechanizmu, licytuje dalej wokół tej liczby, nie od zera. To efekt zakotwiczenia, jeden z kluczowych mechanizmów psychologii negocjacji. Zrozumienie takich mechanizmów pozwala lepiej kontrolować rozmowy z kontrahentem. Oto jak wykorzystać psychologię w czasie rozmów biznesowych.

Zasada „5 to 9 before 9 to 5”. Jak Zetki produktywnie wykorzystują poranek?

Zasada „5 to 9 before 9 to 5”. Jak Zetki produktywnie wykorzystują poranek?

– Wielu managerów i właścicieli firm rano ma czas, by pomyśleć strategicznie. Poranne godziny, gdy nikt nie pisze, nie dzwoni, są idealne na planowanie i podejmowanie decyzji. Zetki nie mają jeszcze tylu zawodowych obowiązków, ale intuicyjnie robią coś bardzo mądrego, dbają o swój dobrostan zanim zacznie się presja dnia. To niezwykle zdrowe podejście – zauważa coach biznesu Wiktor Tokarski.

Ratownik górski – specyfika pracy, jak zostać, czy warto

Ratownik górski – specyfika pracy, jak zostać, czy warto

Tylko w lipcu GOPR uratowało 47 osób. Statystyki wypadków w górach wciąż są wysokie, a za każdą akcją ratowniczą stoją bohaterowie: ratownicy górscy. Kim są te osoby, z czym mierzą się na co dzień i wreszcie: jak przystąpić do służby ratowniczej GOPR i TOPR? W Dzień Przewodników i Ratowników Górskich przyglądamy się tej niezwykłej funkcji i dziękujemy ratownikom za ich ogromne poświęcenie.

Najnowsze komunikaty

Raport: Powered by AI - nowa era pracy, kompetencji i produktywności

Raport: Powered by AI - nowa era pracy, kompetencji i produktywności

AI nie jest już wyłącznie technologiczną ciekawostką - dla wielu Polaków staje się codziennym narzędziem pracy. Raport Praca.pl i Experience Institute pokazuje, kto najczęściej korzysta ze sztucznej inteligencji, jakie przynosi ona korzyści oraz dlaczego dostęp do nowych narzędzi zależy bardziej od stanowiska i branży niż od wieku pracownika.

Raport: AI w pracy - wsparcie czy źródło stresu? Jak Polacy radzą sobie z technologiczną zmianą

Raport: AI w pracy - wsparcie czy źródło stresu? Jak Polacy radzą sobie z technologiczną zmianą

Raport Praca.pl „AI. Wsparcie w pracy czy powód do rozpaczy?” pokazuje, że pracownicy są gotowi na technologiczną zmianę, ale firmy nie zawsze zapewniają im odpowiednie wsparcie. Ponad połowa badanych nie widzi konkretnych działań związanych z AI, a co trzeci odczuwa cyfrowe przeciążenie.

Praca.pl z komentarzem eksperckim w raporcie Levelly.ai o transparentności wynagrodzeń. Premiera raportu i webinar już 6 lipca!

Praca.pl z komentarzem eksperckim w raporcie Levelly.ai o transparentności wynagrodzeń. Premiera raportu i webinar już 6 lipca!

Już 6 lipca 2026 r. odbędzie się premiera raportu „Polscy pracownicy wobec transparentności i sprawiedliwości wynagrodzeń”, przygotowanego przez Levelly.ai we współpracy z Experience Institute oraz Praca.pl. Zapraszamy na webinar!

Raport: Pokolenie BB na rynku pracy. Zaufanie i przewidywalność

Raport: Pokolenie BB na rynku pracy. Zaufanie i przewidywalność

Nie szukają rewolucji, ale wciąż pozostają ważną częścią rynku pracy. Raport Praca.pl i Experience Institute pokazuje, że Baby Boomersi cenią stabilność, jasne zasady i poczucie sensu. Sprawdź, dlaczego doświadczeni pracownicy rzadko zmieniają pracę, a decyzje zawodowe podejmują w oparciu o wartości, zaufanie i życiowe doświadczenie.