Stuprocentowe zaangażowanie, walka z pojawiającymi się trudnościami, konkurencją, zmianami przepisów, wyprzedzanie oczekiwań konsumentów i motywowanie swoich pracowników... cena, jaką płaci się za odnoszący sukces biznes, bywa ogromna i być może tylko Ty ją znasz. Początki, gdy przedsiębiorstwo buduje swoją pozycję na rynku, tworzy bazę klientów, bywają bardzo trudne, jednak nawet już jako właściciel dobrze prosperującego biznesu zwykle nie możesz spocząć na laurach. Firma, która się nie rozwija i nie reaguje na nowe warunki, zostaje w tyle i podupada. Zdarza się, że po drodze zapominasz, co właściwie chciałeś osiągnąć, rozpoczynając działalność, jakie miałeś w związku z tym marzenia, co Cię pchało do przodu. I tu pojawia się wypalenie przedsiębiorcze. Syndrom dotykający zarówno początkujących przedsiębiorców, jak i weteranów biznesu.
Spis treści
Czym jest wypalenie zawodowe u przedsiębiorcy?
O wypaleniu zawodowym najczęściej mówi się w kontekście pracownika. Tymczasem problem ten dotyka również pracodawców, przedsiębiorców, osoby przytłoczone nadmiarem obowiązków związanych z prowadzeniem firmy. Poniżej najczęściej występujące objawy syndromu burnout u przedsiębiorcy.
-
Przemęczenie
Nie pamiętasz, kiedy ostatnio się wyspałeś, byłeś zrelaksowany, wypoczęty, podejrzewasz też, że właściwie nie umiesz wypoczywać. Jesteś znużony i fizycznie, i psychicznie. Trudno Ci uwolnić myśli od pracy, trzymasz rękę na pulsie nawet podczas urlopu.
Czytaj także: Chroniczne zmęczenie – objawy, jak sobie radzić?
-
Przebodźcowanie
Starając się być na bieżąco, jesteś przytłoczony ilością informacji, które absorbujesz, co potęguje zmęczenie i stres.
-
Brak zaufania do podwładnych
Wszystko musisz zrobić sam, bo uważasz, że tylko w ten sposób zostanie to wykonane dobrze. Delegowanie zadań jest dla Ciebie ostatecznością, a nawet wówczas nie możesz się powstrzymać, by nie weryfikować, czy wszystko zostało zrobione jak należy. W efekcie wykonujesz podwójną pracę (zlecania obowiązków i sprawdzania ich, poprawiania), jesteś przeciążony.
-
Depresja i stany depresyjne
W natłoku spraw nie masz czasu nad zastanawianiem się nad własnym stanem psychicznym, niemniej w momentach refleksji odczuwasz głównie przygnębienie, apatię, smutek, złość, a może po prostu pustkę – trudno Ci wykrzesać z siebie jakiekolwiek emocje, nie masz na nie siły.
-
Objawy fizjologiczne
Bezsenność, bóle głowy, bóle brzucha, kołatanie serca, tiki nerwowe i inne – świadczą o pozostawaniu w długotrwałym stresie.
-
Zaniedbywanie życia osobistego
Pracoholizm, brak czasu dla drugiej osoby, rodziny, ale też dla siebie. Trudno Ci zaplanować wieczór z bliskimi, bo masz poczucie, że powinieneś pracować, dopiąć jeszcze kilka spraw. Z drugiej strony nierzadko zdarza się, że faktycznie w tym czasie niewiele robisz (z powodów logistycznych czy własnego zmęczenia), co potęguje frustrację, stres, apatię i inne symptomy wyczerpania emocjonalnego.
Zobacz także, jakie są objawy syndromu gotującej się żaby.
Syndrom wypalenia zawodowego u przedsiębiorcy – jak przezwyciężyć?
Pierwszym krokiem do przezwyciężenia wypalenia przedsiębiorcy jest zauważenie tego problemu. Zastanów się, od jak dawna czujesz się przytłoczony swoją sytuacją, kiedy ostatnio odczuwałeś satysfakcję i inne pozytywne emocje w związku z prowadzeniem biznesu. Czy łatwo zauważasz sukcesy firmy, czy masz wrażenie, że ciągnie się za Tobą pasmo porażek, nie pamiętasz nawet dobrych chwil? Przyjrzyj się swojej kondycji fizycznej, psychicznej. Jeśli dostrzegasz u siebie symptomy wypalenia, podejmij decyzję o zmianie – dla swojego dobra, a także dla dobra biznesu, jaki prowadzisz.
Przemyśl swoje priorytety. Co chcesz osiągnąć jako przedsiębiorca? Oceń realne cele, określ też, ile czasu może zająć ich realizacja, konsultuj się w tej sprawie ze specjalistami w swojej firmie. Bierz także pod uwagę, że przyspieszenie realizacji jakiegoś celu może spowolnić inne. Bądź realistą, nie można mieć wszystkiego od razu. Naucz się też dzielenia obowiązkami.
Deleguj pracę. Nie możesz wszystkiego robić sam. Jeśli nie ufasz podwładnym, wciąż masz wątpliwości co do ich kompetencji – po prostu sprawdź ich. Zbuduj godną zaufania kadrę, której będziesz mógł przekazać odpowiedzialność za poszczególne czynności.
Naucz się odpoczywać. Jako szef firmy także masz prawo do urlopu i beztroskiego wypoczynku! Zachowanie work-life balance jest niezwykle istotne. Dzięki wytyczeniu granic między sferami swojego życia, będziesz skuteczniejszy jako przedsiębiorca, nie mówiąc o ogólnej poprawie samopoczucia czy relacji z bliskimi.
Pamiętaj też, że sposób wypoczywania powinien być dostosowany do wykonywanej pracy. Spędzasz większość dnia w pozycji siedzącej, przed komputerem? Aktywność fizyczna naprawdę może pomóc Ci się rozluźnić i zregenerować siły. Załatwianie spraw biznesowych to pasmo spotkań, po codziennym gwarze, zamieszaniu, negocjacjach czy nawet kłótniach z kontrahentami i klientami pęka Ci głowa? Po pracy spróbuj znaleźć miejsce odosobnienia, w którym będziesz mógł się wyciszyć, złapać oddech, uspokoić myśli.
Poznaj moc nawyków. Możesz na przykład zainspirować się codzienną rutyną człowieka sukcesu, którego szczególnie cenisz. Zastanów się, jakie poranne rytuały najlepiej przygotują Cię do wyzwań, jak chciałabyś, by wyglądały Twoje wieczory, gdzie chcesz jadać lunche, ile godzin spać, kiedy i w jaki sposób zadbać o kondycję itp. Do codziennej rutyny włącz też przyzwyczajenia dotyczące zdrowego odżywiania!
Zacznij ćwiczyć się w pozytywnym nastawieniu. Postaraj się szukać dobrych stron jakichś okoliczności. Dokładnie dobieraj doradców – nie otaczaj się wiecznymi pesymistami, postaw na realistów, ale obdarzonych wyobraźnią i kreatywnych.
Zamiast załamywać ręce nad kolejną zmianą sytuacji, pytaj: czy Twoja firma może jakoś na tym zyskać? Jak możesz wykorzystać nowe okoliczności? Czy pojawia się furtka dla rozwinięcia nowego rodzaju działalności?
Jakkolwiek naiwnie może to brzmieć dla osoby, na której ciąży ogromna odpowiedzialność, postaraj się doceniać małe rzeczy. Duże cele osiąga się małymi kroczkami, a po drodze osiągasz wiele małych sukcesów. I to właśnie je zacznij zauważać. To nie takie trudne, na początek zacznij ćwiczyć się w koncentracji na tym, co dzieje się tu i teraz. Możesz też na koniec każdego dnia robić małe podsumowanie, w którym wymieniasz rzeczy, jakie udało się dziś zrobić, by przybliżyć firmę do założonego celu. Dostrzeganie bieżących i przewidywanie przyszłych kłopotów to bez wątpienia wartościowa cecha u przedsiębiorcy, ale naprawdę warto, by była harmonizowana umiejętnością doceniania tego, co już się ma.
Wypalenie przedsiębiorcze – najczęściej zadawane pytania:
-
Co to jest wypalenie przedsiębiorcze?
Wypalenie przedsiębiorcze to wypalenie zawodowe, które dotyka osoby prowadzące własne firmy, pracodawców. Objawy wypalenia zawodowego u przedsiębiorcy mogą mieć charakter zarówno fizjologiczny, jak i psychiczny. Pojawiają się m.in. przemęczenie, obniżenie nastroju, bezsenność, kołatanie serca.
-
Jak przeciwdziałać wypaleniu zawodowemu u przedsiębiorcy?
Żeby nie narażać się na wypalenie przedsiębiorcze, warto zadbać o równowagę między życiem prywatnym i zawodowym, a także odpowiednie formy wypoczynku. Istotne są też: umiejętność delegowania zadań, budowanie kompetentnego i godnego zaufania zespołu, wyrabianie zdrowych nawyków, dostrzeganie nawet małych sukcesów, uczenie się doceniać siebie i innych.
-
Gdzie znaleźć pomoc w przypadku wypalenia u przedsiębiorcy?
Wypalenie zawodowe, także to u przedsiębiorcy, może znacząco pogarszać jakość życia i stan psychofizyczny osoby, która na nie cierpi. Dlatego w przypadku zauważenia u siebie niepokojących objawów, warto jak najszybciej zwrócić się do specjalisty. W poradzeniu sobie z wypaleniem pomoże psycholog, psychoterapeuta, psychiatra. Można także zapytać o radę coacha zawodowego bądź doradcę biznesowego, który pomoże znaleźć nowe drogi rozwoju w zakresie kariery zawodowej i budowania pozycji firmy.
