Europejska Legitymacja Zawodowa (EPC) – co to jest? Dla kogo? Koszty

Jesteś farmaceutą, fizjoterapeutą, a może pośrednikiem nieruchomości? Planujesz przeprowadzkę i chcesz wykonywać swój zawód w innym kraju unijnym? W tym przypadku konieczne będzie przeprowadzenie procedury uznania swoich kwalifikacji zawodowych. Europejska Legitymacja Zawodowa to elektroniczny dokument, który sprawi, że Twój zawód regulowany zostanie uznany w innym państwie UE. Sprawdź, jak ubiegać się o EPC, jakie są koszty oraz procedury wydawania europejskiej legitymacji zawodowej.

European Professional Card  – EPC – czym jest?

EPC (ang. European Professional Card), czyli Europejska Legitymacja Zawodowa jest elektronicznym potwierdzeniem kwalifikacji zawodowych w innym państwie członkowskim UE. Ma ona zastosowanie w przypadku zawodów regulowanych. W praktyce oznacza to, że jeśli Twój zawód znajduje się na liście zawodów regulowanych w państwie członkowskim Unii Europejskiej, w którym zamierzasz go wykonywać, najpierw konieczne może okazać się wystąpienie o uznanie przez dany kraj, Twoich kwalifikacji zawodowych. 

Europejska legitymacja zawodowa jest elektronicznym dokumentem, który stanowi dowód:

• uznania kwalifikacji zawodowych w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej,

• spełnienia warunków niezbędnych do zgodnego z prawem świadczenia usługi transgranicznej w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej (czyli tymczasowego i okazjonalnego wykonywania tam zawodu regulowanego albo działalności regulowanej).

Europejska legitymacja zawodowa jest więc ułatwieniem dla pracownika, służąc uznaniu jego kwalifikacji zawodowych i umożliwieniu przedstawicielom zawodów regulowanych, wykonywanie ich na terenie całej Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego. To, co istotne – EPC nie ma formy fizycznej. Nie jest papierowym dokumentem, a jedynie elektronicznym certyfikatem z informacjami o kwalifikacjach zawodowych posiadacza, które zapisywane są w Systemie Wymiany Informacji na Rynku Wewnętrznym (IMI). 

EPC – dla kogo?

Wiemy już, że Europejska legitymacja zawodowa jest dokumentem stanowiącym uznanie kwalifikacji zawodowych w innym państwie Unii Europejskiej. Przeznaczona jest ona dla przedstawicieli zawodów, do których dostęp uzależniony jest od posiadania określonych kwalifikacji zawodowych. To, o czym jednak warto pamiętać, to fakt, że każde państwo członkowskie UE samodzielnie decyduje o uregulowaniu dostępu do danych zawodów. Możliwe jest więc, że zawód, który jest regulowany w jednym państwie, w innym takim nie będzie. 

W przypadku zawodów, które nie są regulowane w Polsce, ale podlegają regulacji w innym kraju UE, najczęściej konieczne będzie udowodnienie co najmniej rocznego doświadczenia zawodowego w okresie ostatnich 10 lat.

Jak wynika z art. 42. Ustawy o  Zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej, wniosek o wydanie europejskiej legitymacji zawodowej może złożyć do właściwego organu albo wskazanej instytucji:

1. osoba zamierzająca wykonywać zawód regulowany albo podjąć lub wykonywać działalność regulowaną w państwie członkowskim, która:

a) posiada formalne kwalifikacje niezbędne do wykonywania zawodu regulowanego albo spełnia wymagania kwalifikacyjne, od których jest uzależnione podjęcie lub wykonywanie działalności regulowanej, oraz, o ile jest to wymagane, spełnia inne warunki określone w przepisach regulacyjnych albo

b) wykonuje lub wykonywała przez co najmniej rok zawód albo działalność, które nie są regulowane w Rzeczypospolitej Polskiej, albo

c) ukończyła kształcenie regulowane;

2. usługodawca zamierzający świadczyć w jednym albo więcej niż jednym państwie członkowskim usługę transgraniczną w zawodzie regulowanym albo działalności regulowanej, który:

a) posiada formalne kwalifikacje niezbędne do wykonywania zawodu regulowanego albo spełnia wymagania kwalifikacyjne, od których jest uzależnione podjęcie lub wykonywanie działalności regulowanej, oraz, o ile jest to wymagane, spełnia inne warunki określone w przepisach regulacyjnych albo

b) wykonuje lub wykonywał przez co najmniej rok zawód albo działalność, które nie są regulowane w Rzeczypospolitej Polskiej, albo

c) odbył kształcenie regulowane - o ile jego kwalifikacje zawodowe podlegają uznaniu w tych państwach członkowskich.

Czytaj także: Praca Holandia – podstawowe informacje

Zawody regulowane objęte EPC

Obecnie procedura wydawania EPC – zgodnie z Rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2015/983. Komisji z dnia 24.06.2015 r. – obejmuje następujące zawody: 

• pielęgniarki odpowiedzialne za opiekę ogólną,

• farmaceuci, 

• fizjoterapeuci,

• przewodnicy górscy,

• pośrednicy w obrocie nieruchomościami.

Ja złożyć wniosek o wydanie Europejskiej Legitymacji Zawodowej?

Przedstawiciele zawodów regulowanych, którzy chcą podjąć pracę w innym państwie członkowskim UE, będą musieli dopełnić kilku formalności. Jedną z podstawowych jest właśnie ubieganie się o Europejską Legitymację Zawodową. Wniosek o wydanie EPC składa się poprzez przeznaczoną do tego oficjalną stronę internetową UE – europa.eu. Złożony musi być do organu właściwego dla danego zawodu regulowanego – co najważniejsze – w państwie wysyłającym. Dla przykładu – farmaceuta bądź przewodnik górski w celu uznania kwalifikacji za granicą wniosek o EPC składa do polskiego organu. Pozostaje zatem pytanie, jakie organy i instytucje w Polsce są odpowiedzialne za wydawanie EPC? 

Gdzie złożyć wniosek o EPC?

• pielęgniarka odpowiedzialna za opiekę ogólną – Okręgowa Izba Pielęgniarek i Położnych,

• fizjoterapeuta – Krajowa Izba Fizjoterapeutów,

• farmaceuta – Naczelna Rada Aptekarska,

• przewodnik górski – Ministerstwo Sportu i Turystyki,

• pośrednik w obrocie nieruchomościami – Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju.

Europejska Legitymacja Zawodowa – jak się ubiegać?

Celem złożenia wniosku o wydanie EPC konieczne jest:

• utworzenie konta w systemie EU Login,

• zalogowanie się przy użyciu swojego konta w systemie EU Login,

• uzupełnienie swojego profilu EPC,

• utworzenie wniosku,

• dołączenie kopii odpowiednich dokumentów w formie elektronicznej,

• wysłanie wniosku wraz z załącznikami do odpowiedniego urzędu w kraju pochodzenia.

Czytaj także: Jak szukać pracy w Niemczech?

EPC – ile trwa wyrobienie legitymacji?

Postępy trwającej procedury zatwierdzania wniosku o wydanie legitymacji można na bieżąco śledzić na głównej platformie EPC. Warto zwrócić szczególną uwagę na otrzymywane automatycznie wiadomości e-mail, których nadawcą może być organ rozpatrujący wniosek. Ten może kontaktować się w sprawie brakujących dokumentów czy chociażby konieczności uiszczenia dodatkowych opłat. Na indywidualnym koncie pojawi się także informacja o wydaniu legitymacji. 

Czas oczekiwania na wyrobienie legitymacji będzie jednak różnił się w zależności od wydającego ją organu. Dla przykładu – Krajowa Rada Fizjoterapeutów po przyjęciu wniosku niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie miesiąca od dnia jego złożenia, musi potwierdzić otrzymanie wniosku. Samo zaświadczenie o kwalifikacjach wystawiane jest niezwłocznie po otrzymaniu kompletu dokumentów i spełnieniu koniecznych warunków. Nieco inaczej wygląda to natomiast w przypadku Izby Pielęgniarek. Dla wnioskujących o uznanie kwalifikacji i planujących wyjazd na stałe, organ rozpatrzy wniosek i prześle go do instytucji państwa przyjmującego w ciągu 5 tygodni od otrzymania kompletnego wniosku albo w ciągu miesiąca od otrzymania brakujących dokumentów. W przypadku pracy czasowej terminy kształtują się następująco – 4 tygodnie od otrzymania kompletnego wniosku albo 3 tygodnie od otrzymania brakujących dokumentów. 

EPC – ile jest ważna?

Okres ważności EPC jest ściśle uzależniony od charakteru świadczenia usług. Europejska Legitymacja Zawodowa jest ważna: 

• bezterminowo – w przypadku stałego prowadzenia działalności zawodowej,

• 18 miesięcy – w przypadku czasowego świadczenia usług,

• 12 miesięcy – w przypadku czasowego świadczenia usług i zawodów dotyczących sfery zdrowia lub bezpieczeństwa publicznego (np. fizjoterapeuta lub przewodnik górski).

Czytaj także: Praca we Włoszech: jak znaleźć? Gdzie szukać?

Europejska legitymacja zawodowa – koszty

Wyrobienie EPC wiąże się z koniecznością poniesienia pewnych opłat. Dodatkowe koszty bardzo często są nieodzownym elementem związanym z uznaniem naszej pracy poza granicami kraju. Dokładnie tak samo jest chociażby w przypadku ubiegania się o jednolity patent europejski, który ma chronić efekty naszej pracy w wielu państwach UE. A z jakimi kosztami wiąże się wydanie EPC?

Jak wynika z oficjalnej strony UE, w przypadku każdego wniosku, zarówno właściwy organ wydający legitymację w kraju pochodzenia, jak i w kraju przyjmującym, może zażądać opłat związanych ze sprawdzeniem dokumentacji. W Polsce kwestie kosztów związanych z wydaniem Europejskiej Legitymacji Zawodowej reguluje Ustawa z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej.

Na podstawie powyższego, w 2023 roku za wydanie legitymacji dla usługodawców prowadzących na stałe działalność w Polsce pobierana jest opłata w wysokości 108 zł. Należy jednak pamiętać, że zaświadczenie wydawane jest w języku polskim, a za każdą dodatkową wersję językową należy dopłacić równowartość standardowej opłaty. 

EPC – zalety potwierdzenia kwalifikacji zawodowych w innym kraju UE

Jedną z niezaprzeczalnych zalet EPC jest ułatwienie uznawania kwalifikacji zawodowych w Europie poza granicami kraju pochodzenia, a dzięki temu umożliwienie znalezienia zatrudnienia w swoim zawodzie. Procedura elektroniczna umożliwia wnioskodawcom wykonującym zawody regulowane pracę na terenie wszystkich państw członkowskich Unii Europejskiej i EOG. Proces jest szybki i bezproblemowy. Złożenie wniosku możliwe jest w dowolnym momencie i z dowolnego miejsca UE. To, na co warto zwrócić szczególną uwagę, to także fakt, że wnioski składane są do organów państwa wysyłającego, co znacznie ułatwia komunikację, ale także obniża koszty związane z koniecznością ewentualnych tłumaczeń dokumentów. Dane osobowe oraz wszelkie informacje o wnioskodawcy pozostają zapisane na jego indywidualnym koncie, co umożliwia ponowne wykorzystanie dokumentów w przyszłości, w celu złożenia kolejnych aplikacji. 

Czytaj także: Praca w Belgii

Anna Rychlewicz

Absolwentka dziennikarstwa i zarządzania mediami. Na świat patrzy przez pryzmat tego, jakimi słowami może go opisać. Słowa są także nieodłącznym elementem jej drogi zawodowej. Zajmuje się copywritingiem, redakcją oraz korektą tekstów. O rynku pracy, ubezpieczeniach, wnętrzach, podróżach, zdrowiu i modzie. Porusza tematykę społeczną oraz kryminalną. Pasjonują ją rozmowy z ludźmi. W czasie wolnym poszerza horyzonty i eksploruje otoczenie, prowadząc blog „Brzmi Znajomo”.